Шығанақ Берсиев — нұсқалар арасындағы айырмашылық

ш
clean up, replaced: Ақтөбе облысы → Ақтөбе облысы (2), Қобда ауданы → Қобда ауданы using AWB
ш (95.59.226.0 (талқылауы) өңдемелерінен GaiJinBot соңғы нұсқасына қайтарды)
ш (clean up, replaced: Ақтөбе облысы → Ақтөбе облысы (2), Қобда ауданы → Қобда ауданы using AWB)
[[Асан қайғы]] бабамыз "Ойыл көздің жасы еді, Ойылда кеңес қылмадың, Ойылдан елді көшірдің..." деп Жәнібек ханға зілді сөйлеп, Ойылдың орны бөлек екенін айғақтады. Осы Ойыл өңірінен шыққан текті тұлғаның бірі — Шығанақ Берсиев.
 
[[Ақтөбе облысы]] облысыныңның Ойыл ауданындағы "Құрман" колхозының звено жетекшісі, тары өсірудің әйгілі шебері. Ол әуелі "Құрман" колхозында мұрап, 1938 жылдан звено жетекшісі болып істеді. Шөлейтті аймақтың ауа райына қарамастан, ұзақ жыл бойы Берсиев тарыдан мол өнім алды. Оның звеносы әр гектардан: 1939 ж. 25,5; 1940 ж. 155,8; 1941 ж. 165; 1942 ж. 175; 1943 ж. 201 ц өнім жинады.
Берсиев тарыға арам шөптен таза, құнарлы жер таңдап алып, оған қой қиын төкті. Сеялкамен әр гектары 20 кг-нан тоғыспалы әдіспен 5-6 см тереңдікке тұқым сеуіп, топырақты ауыр ағаш катокпен тегістеді. Өсімдіктің өсіп-жетілу кезеңінде егістікті 4 рет суарып, 2 рет үстеп қоректендірді. Берсиев жаз бойы егістіктің 3 рет арам шөбін отап, кейде оған күл мен құс саңғырығын шашты. Ол тарыны пісуіне қарай таңдап оратын. Жыл сайын ойыл ақ тарысының сабағы майысып тұрған күлтелерін таңдап, оның ірі дәнін ғана тұқымға іріктеп алды. Сөйтіп, тарының жақсартылған жаңа сортын өсірді. Жазушы [[Мұстафин|Мұстафиннің]]нің "Шығанақ" романы Берсиев өмірінен жазылған. Осы еңбегін бағалап, [[Кеңес үкіметі]] Берсиевті [[Ленин]] орденімен (1940) марапаттады.
Байлардың мал-мүлкін тәркілеу мен оған ұласқан аштық, одан кейінгі отыз жетінің сойқаны ел-жұртты есеңгіретіп тастағаны былай тұрсын, тұтас елдің жер бетінен жоғалу қаупі туғанда кез Ойылдағы Шығанақтың белсеніп еңбек еткен кезеңіне түспа-түс келеді. Ол аштықтан қырыла бастаған ел- жүртын аман сақтап қалудың бірден-бір жолы — тары өсіріп, жұрттың өзегін жалғау деп ұғынды. Өз үйінің көмбесінен алған ақ тары тұқымы Ойылға ауған жұрттың жаппай қырылып қалуына жол бермеді. Сол уақыт өткеннен кейін Қызыл Армияның мұқтаждығына жұмсалды.
 
 
Бұл колхоздан тары өсірудің көптеген шебері шықты.
Берсиевшілер — тары шығымдылығын арттыруда дүниежүзілік рекорд жасаған Берсиев Шығанақтың ізін қуушылар. Ұлы Отан соғысы алдында [[Ақтөбе облысы]] облысынданда берсиевшілер қозғалысы кең өріс алды. Әрбір шаруашылықта берсиевші звено, бригада құрылды. Мұны бастаушылар: Ойыл ауданында Зәуре Баймолдина, Ақбала Берсиева, Қашқын Соқыров, Таган Үзақбаев, Балмұқан Ақабаев, [[Қобда ауданы]] ауданынданда агроном Ивченко, Әзима Бектенова, Ырғыз ауданында Өксікбай Ашамбаев, Қойлыбай Белесов, [[Мартөк]] ауданында агроном Неженцева болды.
<ref> Тарихи тұлғалар. Танымдық - көпшілік басылым. Мектеп жасындағы оқушылар мен көпшілікке арналған. Құрастырушы: Тоғысбаев Б. Сужикова А. – Алматы. “Алматыкітап баспасы”, 2009 ISBN 978-601-01-0268-2 </ref>
==Пайдаланған әдебиет==
<references/>
 
{{Bio-stub}}
{{wikify}}
 
{{Суретсіз мақала}}
 
[[Санат:Тұлғалар]]
[[Санат:1881]]
[[Санат:Тары]]
 
 
{{Bio-stub}}