Жүйке жүйесі — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Түйіндемесі өңделмейді
ш
'''Жүйке жүйесі''' (''нервная система'') - адам мен жануарлар организмдерінің қоршаған ортаға бейімделуін реттейтін жүйе. Жүйке жүйесін зерттейтін морфологияның бөлімін {{lang-el|neurologia}} (грек, ''neuron'' — жүйке, жүйке жасушасы; ''logos'' — ілім) деп атайды. Жүйке жүйесінің қызметтері рефлекстер арқылы іс жүзіне асадыаса''Рефлекс' — сыртқы, немесе ішкі орта әсерлеріне организмнің жауап қайтару реакциясы. Жүйке жүйесі мүшелерін негізінен [[жүйке ұлпасы]] құрайды. Жүйке жүйесі организмдегі орналасу орындары (топографиясына) мен құрылысына сәйкес: ''орталық'' және ''шеткі'' бөлімдер болып екіге бөлінеді. Жүйке жүйесінің ''орталық бөліміне'' [[ми]] және [[жұлын]], ал шеткі бөліміне — мидан және жұлыннан организмнің шеткі аумақтарына таралатын мүшелер: [[жүйке түбіршіктері]], [[жүйкелер]], [[жүйке тораптары]], [[жүйке түйіндері]] (ганглийлері) және жүйке талшықтарының ұштары жатады. Организмдегі қызметтеріне байланысты жүйке жүйесін үш бөлімге бөледі. Олар: ''сомалық (денелік)'', ''парасимпатикалық (ішкі мүшелік)'', ''симпатикалық (тамырлық)''.
 
'''Рефлекс''' — сыртқы, немесе ішкі орта әсерлеріне организмнің жауап қайтару реакциясы. Жүйке жүйесі мүшелерін негізінен [[жүйке ұлпасы]] құрайды. Жүйке жүйесі организмдегі орналасу орындары (топографиясына) мен құрылысына сәйкес: ''орталық'' және ''шеткі'' бөлімдер болып екіге бөлінеді. Жүйке жүйесінің ''орталық бөліміне'' [[ми]] және [[жұлын]], ал шеткі бөліміне — мидан және жұлыннан организмнің шеткі аумақтарына таралатын мүшелер: [[жүйке түбіршіктері]], [[жүйкелер]], [[жүйке тораптары]], [[жүйке түйіндері]] (ганглийлері) және жүйке талшықтарының ұштары жатады. Организмдегі қызметтеріне байланысты жүйке жүйесін үш бөлімге бөледі. Олар: ''сомалық (денелік)'', ''парасимпатикалық (ішкі мүшелік)'', ''симпатикалық (тамырлық)''.
 
''Жүйке жүйесінің сомалық бөлімі'' - [[дене]], яғни тірек-қимыл аппараты және тері жабыны мүшедерінің, парасимпатикалық бөлімі — ішкі мүшелер мен бездердің, симпатикалық бөлімі — [[тамырлар жүйесі]] мүшелерінің қызметтерін реттейді. Парасимпатикалық және симпатикалық бөлімдерді біріктіріп, жүйке жүйесінің вегетативтік бөлімі деп атайды.<ref> Биоморфология терминдерінің түсіндірме сөздігі/ - Алматы: "Сөздік-Словарь", 2009. ISBN 9965-822-54-9</ref>
 
Жұлынның да, мидың да сыртын үш түрлі қабықша қаптап жатады. Сыртқысы - қатты, ортаңғысы - торлы, ішкісі - жұмсақ қабық-шалар деп аталады.
[[Ми]] мен [[жұлын]] жұмсақ қабығының қабынуынан көбіне сәбилер немесе жас балалар [[менингит]] - [[делбе]] деп аталатын жұқпалы ауруға шалдығуы мүмкін. Аурудың жалпы белгілері: бас ауырады, құсады, есінен айырылады және т. б.<ref>Биология:Жалпы білім беретін мектептің 8-сыныбына арналған оқулық. Алматы: Атамұра, 2008. ISВN 9965-34-812-Х</ref>
 
==Пайдаланған әдебиет==
<references/>
{{Biosci-stub}}
{{stub}}
{{wikify}}
 
{{Суретсіз мақала}}
[[Санат:Биоморфология]]
[[Санат:Биология]]
[[Санат:Морфология]]
 
Тіркелгісіз қатысушы