Крахмал: Нұсқалар арасындағы айырмашылық

ш
clean up, replaced: Тағы қара → Тағы қараңыз using AWB
шӨңдеу түйіні жоқ
ш (clean up, replaced: Тағы қара → Тағы қараңыз using AWB)
'''Крахмал''' (нем. kraftmehl) – өсімдіктерде болатын [[полимер|полимерлік]]лік көмірсу: (С<sub>6</sub>H<sub>10</sub>O<sub>5</sub>)<sub>n</sub>. <br>
[[Сурет:Cornstarch mixed with water.jpg|thumb|right|250px|Крахмал]]
'''Крахмал'''— өсімдіктердің басты қосалқы [[көмір су|көмір суы]]ы; [[глюкоза]] қалдықтарынан түзілетін екі [[полисахарид|полисахаридтен]]тен ([[амилоза]] мен [[амилопектин]]) тұрады. Үн тәрізді ақ ұнтақ; көптеген өсімдіктерден алынады. [[Кулинария]] мен [[кондитер]] фабрикаларында көбінесе [[картоп]], [[бидай]] және [[жүгері]] крахмалын пайдаланады. [[Кисель]], [[жеміс]] ботқаларын қоюлатуға, сондай-ақ кондитер бұйымдарына қосылады.
'''Картоп крахмалы.''' [[Картоп]] өндіріске [[гидравлика|гидравликалық]]лық [[транспортер|транспортермен]]мен жуылып, жеңіл, ауыр қоспалардан ажыратылып, жуу машинасына түседі. Жуылған және өлшенген картоп ұнтақтау машинасында '''крахмалы''' босатылады. Келесі операция — осы ботқа сияқты қоймалжыңды ішіндегі клеткалық шырыннан бөлу. Ол үшін ботқаны крахмал сүтімен араластырып, ор түрлі електі аппараттарға береді. Електе ботқадан бос крахмал бөліп алынады және пайда болған '''крахмал''' сүті майда екінділерден тазаланады. Қалған өнім қайтадан ұнтақталады. Крахмал сүті езінді массасының көбінен ажырағанымен, құрамында әлі де езінді бар болғандықтан әрі қарай жібектен жасалған тор көздерден өткізіліп рафинацияламады. [[Рафинация|Рафинациялаған]]лаған шырында езінді аз мөлшерде болғанды тан, одан тазалау үшін қайтадан сумен жуатын гидроциклондар мен тұндырмалы-жуу центрифугалары қолданылады. Осыдан алынған шикі '''крахмал''' кептіруге жіберіледі. Кептірілген крахмал арнаулы қаптарда сақталады. Тамаққа пайдаланылатын крахмалдың бөгде иісі, дәмі және ауыр қоспалары болмауы керек; төмен сортты '''крахмал''' техникалық мақсатқа жұмсалады немесе сірне өндіріледі.<ref name=”source1”"source1"> Қазақ тілі терминдер сөздігі I том </ref><ref>О.Д.Дайырбеков, Б.Е.Алтынбеков, Б.К.Торғауытов, У.И.Кенесариев, Т.С.Хайдарова
Аурудың алдын алу және сақтандыру бойынша орысша-қазақша терминологиялық сөздік.
Шымкент. “Ғасыр-Ш”, 2005 жыл. ISBN 9965-752-06-0 </ref>
 
==Тағы қарақараңыз==
*[[Ақуыз]]
*[[Майлар]]
==Пайдаланылған әдебиет</span>==
<references/>
 
{{stub}}
{{wikify}}
 
[[Санат:Полисахаридтер]]
[[Санат:Тағам қоспалары]]
 
 
{{stub}}
 
[[da:Kulhydrat#Stivelse]]