Кәрім Мыңбаев: Нұсқалар арасындағы айырмашылық

ш
+ 5 санат; ±Санат:ҒалымдарСанат:1906 жылы туғандар (HotCat құралының көмегімен)
ш (→‎Дереккөздер: clean up, replaced: Дереккөздертер → Дереккөздер using AWB)
ш (+ 5 санат; ±Санат:ҒалымдарСанат:1906 жылы туғандар (HotCat құралының көмегімен))
'''Кәрім Мыңбаев''' ((15.8. [[1906]], қазіргі [[Қарағанды облысы]] [[Нұра ауданы]] Ивановка ауылы – 30.9.[[1948]], [[Алматы]]) – қоғам қайраткері, ғалым, биология ғылым докторы (1944), [[Қазақстан]] Академиясының корроспендент мүшесі (1946).
'''Кәрім Мыңбаев'''(1906 – 1948) – (15.8. 1906, қазіргі [[Қарағанды облысы]] [[Нұра ауданы]] [[Ивановка]] ауылы – 30.9.1948, [[Алматы]]) – қоғам қайраткері, ғалым, биология ғылым докторы (1944), [[Қазақстан]] Академиясының корроспендент мүшесі (1946). Орта [[Азия]] мақта-ирригация интернатын бітірген (1932). 1932 – 36 жылы Қазақ ауыл шаруашылық интернатында және [[Алматы]] [[селекция]] станциясында ғылыми-педогокикалық жұмыстарда болды. 1936 – 42 жылы Бүкілодақтық өсімдік шаруашылығы ғылыми-зертттеу институтында ([[Ленинград]]) аспирант, академик Н.И.Вавиловтың жетекшілігімен кандидаттық, докторлық диссертация қорғап, сол институттың каучукты өсімдіктер бөлімінің меңгерушісі болып тағайындалды. 1942 – 44 жылы [[ҚазКСР]] Жоспарлау комитеті төрағасының орынбасары, 1944 жылдан өмірінің соңына дейін Бүкілодақтық ауыл шаруашылғы академиясы Шығыс бөлімшесінің (ВАСХНИЛ) Қазақ бөлімшесінің Төралқасының төрағасы болды, Қазақ [[ауыл шаруашылық]] интернатында өсімдіктер селекциясы және генетикасы кафедрасын, ҚазМУ-де дарвинизм кафедрасын басқарды. Сондай-ақ оның басшылығымен [[Алматы облысы]] [[Жамбыл ауданы (Алматы облысы)|Жамбыл ауданы]]нда тәжірибе танабы мен [[Ақмола облысы]]ндағы [[Шортанды]] ауыл шаруашылық тәжірибе станция ұйымдастырылды. Негізгі ғылыми еңбектері өсімдіктер генетикасы мен селекциясына арналған. Мыңбаев көксағыздың биологиялық ерекшеліктерін зерттеп, оны сұрыптау әдістерін тапты. Дәнді дақылдар, оның ішінде бидайдың өнімділігін арттыру үшін оны тек суармалы жерлерде ғана емес, сонымен қатар Оңтүстік, Шығыс Қазақстан облыстарының тәлімі жерлерінде де егуге болатынын дәлелдеді. Сондай-ақ Мыңбаев Қазақстанда [[қант қызылшасы]] мен [[кендір]]ді биологиялық-селекциялық жағынан ғылыми тұрғыда сипаттаған алғашқы ғалым болып саналады. Ол 200-ден астам ғылыми еңбектің авторы. Алматы облысы [[Жамбыл ауданы]]ндағы бір ауылға және Алматы қаласындағы көшеге Мыңбаев есімі берілген.<ref>Қарағанды. Қарағанды облысы: Энциклопедия. - Алматы: Атамұра, 2006. ІSBN 9965-34-515-5</ref>
 
Орта [[Азия]] мақта-ирригация институтын бітірген (1932). 1932 – 36 жылы Қазақ ауыл шаруашылық институтында және [[Алматы]] [[селекция]] станциясында ғылыми-педогокикалық жұмыстарда болды. 1936 – 42 жылы Бүкілодақтық өсімдік шаруашылығы ғылыми-зертттеу институтында ([[Ленинград]]) аспирант, академик Н.И.Вавиловтың жетекшілігімен кандидаттық, докторлық диссертация қорғап, сол институттың каучукты өсімдіктер бөлімінің меңгерушісі болып тағайындалды.
 
1942 – 44 жылы [[ҚазКСР]] Жоспарлау комитеті төрағасының орынбасары, 1944 жылдан өмірінің соңына дейін Бүкілодақтық ауыл шаруашылғы академиясы Шығыс бөлімшесінің (ВАСХНИЛ) Қазақ бөлімшесінің Төралқасының төрағасы болды, Қазақ ауыл шаруашылық институтында өсімдіктер селекциясы және генетикасы кафедрасын, ҚазМУ-де дарвинизм кафедрасын басқарды. Сондай-ақ оның басшылығымен [[Алматы облысы]] [[Жамбыл ауданы (Алматы облысы)|Жамбыл ауданы]]нда тәжірибе танабы мен [[Ақмола облысы]]ндағы [[Шортанды]] ауыл шаруашылық тәжірибе станция ұйымдастырылды.
 
Негізгі ғылыми еңбектері өсімдіктер генетикасы мен селекциясына арналған. Мыңбаев көксағыздың биологиялық ерекшеліктерін зерттеп, оны сұрыптау әдістерін тапты. Дәнді дақылдар, оның ішінде бидайдың өнімділігін арттыру үшін оны тек суармалы жерлерде ғана емес, сонымен қатар Оңтүстік, Шығыс Қазақстан облыстарының тәлімі жерлерінде де егуге болатынын дәлелдеді. Сондай-ақ Мыңбаев Қазақстанда [[қант қызылшасы]] мен [[кендір]]ді биологиялық-селекциялық жағынан ғылыми тұрғыда сипаттаған алғашқы ғалым болып саналады.
 
Ол 200-ден астам ғылыми еңбектің авторы.
 
Алматы облысы [[Жамбыл ауданы]]ндағы бір ауылға және Алматы қаласындағы көшеге Мыңбаев есімі берілген.<ref>Қарағанды. Қарағанды облысы: Энциклопедия. - Алматы: Атамұра, 2006. ІSBN 9965-34-515-5</ref>
== Еңбектері==
* Кок-сагыз. Биологические особенности развития и новые методы селекции, А.-А., 1946; Пути повышения урожайности сельскохозяйственных культур, А.-А., 1948; Пустыня Бетпак-Дала, А.-А., 1948; За передовую сель-скохозяйственную науку, А.-А., 1949.<ref name="Source 3">[[Қазақ Энциклопедиясы]]</ref><br>
* Пути повышения урожайности сельскохозяйственных культур, А.-А., 1948;
* Пустыня Бетпак-Дала, А.-А., 1948;
* За передовую сель-скохозяйственную науку, А.-А., 1949.<ref>[[Қазақ Энциклопедиясы]]</ref><br>
 
==Дереккөздер==
<references/>
* [[аспирант]]
* [[көксағыз]]
* [[мақта-ирригация]]
 
{{wikify}}
 
{{Суретсіз мақала}}
 
[[Санат:Ғалымдар1906 жылы туғандар]]
[[Санат:1948 жылы қайтыс болғандар]]
[[Санат:Қарағанды облысында туғандар]]
[[Санат:Қазақстан қоғам қайраткерлері]]
[[Санат:Қазақстан биологтары]]
[[Санат:Қазақстан ғалымдары]]