Цемент — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Түйіндемесі өңделмейді
(Automated import of articles)
 
[[Сурет:06 Contes cimenterie.jpg|right|thumb|270px|цемент зауыты]]
'''Цемент'''– гидравликалық байланыстырғыш материалдар тобы; негізгі құрылыс материалдарының бірі; органик. емес материалдың майда ұнтағы. Ц. сумен араласқанда қатаятын қасиеті бар кальций силикаты мен кальций алюминатынан құралады. [[Санат:Ц]]
'''Цeмент''' (нем. ''Zement'', лат. ''Caementum'' — ұсақталған тас, қиыршық тас) — [[гидравлика]]лық байланыстырғыш материалдар тобы; негізгі [[құрылыс]] материалдарының бірі; [[органика]]лық емес материалдың майда ұнтағы. Цeмент сумен араласқанда қатаятын қасиеті бар (яғни қамыр тәрізді пластик. күйден қатты күйге ауысатын) кальций силикаты мен кальций алюминатынан құралады. Цeмент тің кейбір түрі ауада қатаяды. Ал, енді бір түрлері тек тұздардың, қышқылдардың судағы ерітіндісімен араластырғанда ғана байланыстырғыштық қасиетке ие болады. Оның портландцемент, қожды және пуццолан Цeмент деп аталатын түрлері бар. Цeмент тің көп тараған түрінің бірі — портландцемент. Ол негізінен жоғары негізді кальций силикатынан тұрады. Төм. негізді кальций алюминатынан алюминатты Цeмент өндіріледі. Цементтің шикізат клинкері мен домналық қождан қожпортландцемент, [[пуццолан]] Цeмент, т.б. дайындалады. Цeментті пайдалану үшін, оны алдымен сумен араластырып, цементтік [[қамыр]] (''ерітінді'') дайындайды. Цементтік қамырды құммен, т.б. араластырып, құрылыстық ерітінділер, ал оған қиыршық және [[уақ тас]], т.б. қосу арқылы бетон дайындалады. Кейде [[асбест]] қосып асбест цементті бұйым, ағаш жаңқаларын қосу арқылы фибролит жасалады. Арнаулы зауыттарда минералды шикізатты ұсату, араластыру, майдалау, күйдіру арқылы цементтік клинкер алынады. Цeменттің сапасы маркамен сипатталады.
 
'''Оның маркалары :'''
*200,
*300,
*400,
*500
*600 .
Сонымен бірге Цeменттің тез бірігуі мен қатаюы, майдалығы, т.б. белгілі бір стандартқа сәйкес болуы шарт. Цeмент құрылыста біртұтас және құрама бетон мен темір-бетон дайындауда пайдаланылады. Қазан төңкерісіне дейін Қазақстанда жалғыз Шу цемент з-ты ғана болды. Кейін [[Састөбе]] ([[1952]], Оңт. Қазақстан обл.), [[Қарағанды]] ([[1953]]), [[Шымкент]] ([[1958]]), [[Семей]] ([[1958]]) және [[Өскемен]] ([[1961]]) цемент з-ттары іске қосылды. Цемент өндірісін дамыту және қолдану мәселелерін шешуде қазақстандық ғалымдар:
*ґ.[[Аяпов]],
*Б.[[Пәрімбетов]],
* Ә.[[Сәдуақасов]],
*Ғ.[[Батырбаев]],
*М.П. [[Сытин]],
* И.Г. [[Лугин]], т.б. көп еңбек сіңірді.
== Ciлтемелер : ==
[[Қазақ Энциклопедиясы|"Қазақ Энциклопедиясы"]], 9 том<br/>
 
[[an:Cimento]]
[[ar:أسمنت]]
[[ast:Cementu]]
[[bg:Цимент]]
[[bn:সিমেন্ট]]
[[ca:Ciment]]
[[cs:Cement]]
[[da:Cement]]
[[de:Zement]]
[[el:Τσιμέντο]]
[[en:Cement]]
[[eo:Cemento]]
[[es:Cemento]]
[[et:Tsement]]
[[eu:Zementu]]
[[ext:Cementu]]
[[fa:سیمان]]
[[fi:Sementti]]
[[fr:Ciment]]
[[gl:Cemento (construción)]]
[[he:צמנט]]
[[hi:सीमेंट]]
[[hr:Cement]]
[[hu:Cement]]
[[id:Semen]]
[[io:Cemento]]
[[is:Sement]]
[[it:Cemento]]
[[ja:セメント]]
[[ko:시멘트]]
[[lt:Cementas]]
[[lv:Cements]]
[[ml:സിമന്റ്]]
[[mr:सिमेंट]]
[[ms:Simen]]
[[nl:Cement (bouwmateriaal)]]
[[nn:Sement]]
[[no:Sement]]
[[pl:Cement]]
[[pt:Cimento]]
[[qu:Simintu]]
[[ro:Ciment]]
[[sh:Cement]]
[[si:සිමෙන්ති]]
[[simple:Cement]]
[[sl:Cement]]
[[sr:Цемент]]
[[sv:Cement]]
[[sw:Saruji]]
[[ta:சிமெந்து]]
[[te:సిమెంటు]]
[[th:ซีเมนต์]]
[[tl:Semento]]
[[tr:Çimento]]
[[ug:سېمونت]]
[[uk:Цемент]]
[[vi:Xi măng]]
[[zh:水泥]]
[[zh-min-nan:Liâm-ha̍p-che]]
[[zh-yue:紅毛泥]]
168

өңдеме