Мүйізді ірі қара мал шаруашылығы — нұсқалар арасындағы айырмашылық

ш (Нұрлан Рахымжанов Сиыр өсіру бетін Мүйізді ірі қара мал шаруашылығы бетіне жылжытты (айдатқыш қалдырмады))
Ұзақ уақыт жүргізілген ғылыми практикалық жұмыстардың нәтижесінде елімізде алғашқы етті мал тұқымы — қазақтың ақбас сиыры, сондай-ақ сүтті-етті тұқым — алатау сиыры мен сүтті тұқым — әулиеата сиыры шығарылды. Осымен қатар қырдың қызыл сиыры мен симменталь сиырының белгілі бір аймақтардың табиғи-шаруашылық жағдайына бейімделген жаңа түрлері алынды. Қазақстанның агроөнеркәсіптік кешенінің дамуында мүйізді ірі қара шаруашылығы ерекше орын алады. Оның'' 93,5%-ы'' шоғырланған жеке меншік иелігіндегі шаруашылықтарда мал санының өсуі орта есеппен ''5,9 — 6,5%-ға'', [[ет]], [[сүт]] өндіру мөлшері'' 3,5 — 6,0%-ға'' өсті.
== Жоғары өнімі ==
Республикада сүтті бағыттағы сиырлардың 7 тұқымы, олардың жоғары өнімді табындары — 16 тұқыммал зауыты мен 80 тұқыммал шаруашылығында, етті бағыттағы сиырлардың 5 тұқымы, жоғары өнімді бөлігі — 11 тұқыммал зауыты мен 30 тұқыммал шаруашылығында өсіріледі. [[Қызылорда облысы|Қызылорда]], [[Маңғыстау облысы|Маңғыстау]] облыстарынан өзге облыстардың тұқыммал шаруашылықтарында өсірілетін сүтті сиырлар барлық асыл тұқымды сиырлардың 68%-ын, [[Атырау облысы|Атырау]], [[Жамбыл облысы|Жамбыл]], [[Қарағанды облысы|Қарағанды]], [[Маңғыстау]], [[Оңтүстік Қазақстан облысы|Оңтүстік Қазақстан]] облыстарынан басқа аймақтарда өсірілетін асыл тұқымды етті сиырлар 32%-ды құрайды .
Республика бойынша мүйізді ірі қараның үлес салмағы: ''қара-ала сиыр тұқымы— 30,7%, симменталь — 24,3%, қырдың қызыл сиыры — 20,4%, алатау — 17,3%, әулиеата — 5,3%, айршир — 1,3%, латыштың қызыл-қоңыр сиыры — 0,7% болса'', етті бағыттағы сиырлар негізінен отандық сиыр тұқымдары — қазақтың ''ақбас сиырлары (84,4%) мен әулиекөл сиырларынан (11,3%) тұрады''.
 
== Зерттеу ==
Мал өнімділігін арттырудың тиімді жолы — төлдерінің сапасы бойынша тексерілген, жақсартушы бұқалардың ұрықтарын сақтау және кеңінен қолдану. Сондықтан Сиыр өсіруде бастысы бағалы қасиеттерін төлдеріне тұрақты бере алатын тұқымжақсартушы бұқалар алу және өсіру жұмыстарын жолға қою болып табылады. Малды өнімділік бағыты, жас-жыныс, тұқымдық ерекшелігі мен физиологиялық күйіне орай жайылым мен қолда құнарлы азықтандыруды ұйымдастыра білу мүйізді ірі қара түлігінің өнімділік қасиеттерін биологиялық және шаруашылық тұрғыдан тиімді деңгейге дейін тұрақты арттыруға мүмкіндік береді.
51 686

өңдеме