Николай Коперник — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Түйіндемесі өңделмейді
No edit summary
No edit summary
{{Infobox Biographyscientist
| name = Nicolaus Copernicus
| image = Nikolaus Kopernikus.jpg
}}
'''Николай Коперник''' ({{lang-de|Nikolaus Kopernikus}}; {{lang-it|Nicolò Copernico}}; {{lang-pl|Mikołaj Kopernik}}; 19 Ақпан 1473 Польша, Торунь – 24 Мамыр 1543 )) –дүниенің гелиоцентрлік жүйесін жасаушы [[поляк]] [[астроном|астрономы]]. Краков университетінде оқып, 24 жасында каноник (діни қызмет) болып сайланды. Италия мемлекетінде астрономия, философия, заң, медицина, т.б. ғылым салалары бойынша білімін жетілдірді. 1504 ж. отанына қайтып оралып, ғылыми және саяси жұмыстарға белсене араласты. Коперник Италияда, кейін өз елінде жүргізген ұзақ зерттеулері мен бақылаулары негізінде 1500 жыл бойы ғылымда үстемдік етіп келген Әлем жөніндегі Птолемей іліміне (геоцентрлік жүйе) сын көзімен қарап, оған қарсы пайымдаулар мен қорытындыларға келеді. Птолемей жүйесі бойынша Әлем кіндігі ретінде қозғалмайтын Жер қабылданса, Коперник жүйесінде Әлем кіндігі ретінде Күн алынады. Коперниктің бұл еңбегі ғылымдағы үлкен төңкеріс болды. Коперник бұл жаңалықтарын өзінің “Аспан сфераларының айналуы” атты кітабында баяндайды. Осы кітаптағы кейбір кемшіліктер кейін Иоганн Кеплер мен Исаак Ньютонның еңбектерінде түзетіліп, толықтырылды. Бұл діншілдердің аспан, Жер жайлы қате қағидаларына қатты соққы болып тиді. Сондықтан да 1616 ж. инквизиция үкімі бойынша Коперниктің кітабы “қара тізімге” алынып, оны пайдалануға қатаң тыйым салынды. Бұл тыйым тек 1822 ж. ғана күшін жойды.
[[Сурет:6 Warszawa 153.jpg|thumb|left|150px|Варшавадағы Коперник ескерткіші]]
[[Сурет:Kraków - Pomnik Mikołaja Kopernika 02.JPG|thumb|125px|left|Краковтағы ескерткіш]]
 
[[Санат:Поляк астрономдары]]
295

өңдеме