Әш-Шузур әз-Заһабия — нұсқалар арасындағы айырмашылық

ш
уикилендіру
ш (Esetok Әш-Шүдүр әд-Даабийа бетін Әш-Шузур әз-Заһабия бетіне жылжытты: қате!)
ш (уикилендіру)
 
әш'''«Әш-ШҮДҮРШузур әдәз-ДААБИЙА ...Заһабия»''' (“Түркі тілі туралы жазылған алтын тізбе”) — мәмлүк қыпшақтарының тілі туралы жазылған грамматикалық анықтамалықанықтама. Авторы — Молла ибн Мұхаммед Салих. Түпнұсқа 17 ғасырдыңбасындағасырдың басында (1619 жылы ш.) [[ЕгипетМысыр]]теда жазылған (қолжазбасы Стамбұлда[[Ыстанбұл]]да сақтаулы), оны 1949 жылы Б.[[Бесим Аталай]] жеке [[кітап]] түрінде Анкара қ-нанқаласында бастырып шығарды.
 
==Анықтамалық бес бөлімнен тұрады:==
* 1) іс-қимылды білдіретін сөздер (олар граммат. тұлғаларына қарай 8 тарауға бөлінген);
* 2) есім сөздер;
* 3) есімдіктер мен сан есімдердің жасалу тәсілдері;
* 4) қыпшақ, араб тілдеріне ортақ сөздер;
* 5) Осман түріктерінің тілінен алынған сөйлемдер мен сөз тіркестері.
 
1615 жылы [[Египет]]ті түріктер жаулап алған соң мәмлүк қыпшақтары тілінің үстемдігі жойылып, оның есесіне Осман түріктерінің тілі бел ала бастады. Сондықтан әш-ШҮДҮР әд-ДААБИЙА... [[Египет]]те жазылған қыпшақ тілі туралы ежелгі еңбектердің соңғысы болып есептелінеді.
1615 жылы Мысырды [[түріктер]] жаулап алған соң мәмлүк қыпшақтары тілінің үстемдігі жойылып, оның есесіне Осман түріктерінің тілі бел ала бастады. Сондықтан «Әш-Шузур әз-Заһабия» Мысырда жазылған қыпшақ тілі туралы ежелгі еңбектердің соңғысы болып есептелінеді<ref>Айдаров Ғ., Құрышжанов Ә., Томанов М., Көне түркі жазба ескерткіштерінің тілі, А., 1971.</ref><ref>«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[[Қазақ энциклопедиясы]]» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, I том</ref>.
 
==Дереккөздер==
<references />
3433

өңдеме