Бензин — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Түйіндемесі өңделмейді
[[Сурет:Gasoline_in_mason_jar.jpg|thumb| alt=A.| ''[[Автомобильдің А-80 Бензині]]''.]]
'''Бензин'''(франц<ref>Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: Химия. Н.Нұрахметов, А.Ниязбаева, Р.Рысқалиева, Н.Далабаева. — Алматы: "Мектеп" баспасы, 2007. — 336 бет. ISBN 9965-36-416-8</ref>''([[француз тілі|французша]]: benzіne)'' – 30 – 205°С аралығында қайнайтын, құрамы әр түрлі жеңіл [[Көмірсутектер|көмірсутек тердің]] қоспасы; түссіз не арнайы боялған сұйық. Судан жеңіл, тығыздығы 0,70 – 0,78 г/см<sup>3</sup>, өзіне тән иісі бар, 60°С-та қатады. [[Бензин]] тез [[буланғыш]], оңай [[тұтанғыш]] зат, буының ауамен қоспасы қопарылғыш келеді. Бензин алудың негізгі кең тараған әдістері: мұнайды тікелей айдау, мұнайдың ауыр фракцияларын крекингілеу, көмірсутек газдарынан бөліп алу, тас көмірді [[гидрогендеу]] және [[көмірсутек]] газдарын ([[изобутан]], [[бутан]], [[пропан]]) алкилдеу, т.б. Бензинді іштен жанатын қозғалтқыштарда отын, майды, шайырды, каучукті еріткіш ретінде, т.б. қолданады. Отын ретінде қолданылуына қарай авиация Бензині және [[автомобиль]] Бензині болып бөлінеді. Бензиннің негізгі қасиеті – детонацияға тұрақтылығы, яғни қозғалтқыштарда бірқалыпты жану қабілеті. Оның детонацияға тұрақтылық қасиеті октан санымен сипатталады. Октан саны неғұрлым көп болса, детонацияға тұрақтылық қасиеті соғұрлым жақсы болады. Бензиннің маркалары (А-80, А-93, А-95, т.б.) осы қасиетке негізделген. Автомобиль санының күрт өсуіне байланысты Бензин үлкен қалалар ауасын ластаушы негізгі факторға айналып отыр. Ауадағы Бензин буының қойыртпалығы 100 – 300 мг/м<sup>3</sup>-ден көп болса, адам организміне қауіпті, сондықтан онымен жұмыс істегенде және оны пайдаланғанда барлық сақтық шаралары қадағалануы тиіс. Қазақстанда Бензин [[Атырау]], [[Павлодар]], [[Шымкент]] қ-ларындағы [[мұнай]] өңдеу зaттарында өндіріледі.
 
Отын ретінде қолданылуына қарай авиация Бензині және [[автомобиль]] Бензині болып бөлінеді. Бензиннің негізгі қасиеті – детонацияға тұрақтылығы, яғни қозғалтқыштарда бірқалыпты жану қабілеті. Оның детонацияға тұрақтылық қасиеті октан санымен сипатталады. Октан саны неғұрлым көп болса, детонацияға тұрақтылық қасиеті соғұрлым жақсы болады. Бензиннің маркалары (А-80, А-93, А-95, т.б.) осы қасиетке негізделген. Автомобиль санының күрт өсуіне байланысты Бензин үлкен қалалар ауасын ластаушы негізгі факторға айналып отыр. Ауадағы Бензин буының қойыртпалығы 100 – 300 мг/м<sup>3</sup>-ден көп болса, адам организміне қауіпті, сондықтан онымен жұмыс істегенде және оны пайдаланғанда барлық сақтық шаралары қадағалануы тиіс. Қазақстанда Бензин [[Атырау]], [[Павлодар]], [[Шымкент]] қ-ларындағы [[мұнай]] өңдеу зaттарында өндіріледі.
<ref name="source1">Қазақ Энциклопедиясы</ref>
== Пайдаланған әдебиет==
[[Санат:Б]]
[[Санат:Химия]]
[[Санат:Ғылым]]
[[Санат:Термин]]
[[Санат:Химия]]
 
[[af:Petrol]]
[[an:Benzina]]
[[ar:بنزين (وقود)]]
[[ast:Gasolina]]
[[be:Бензін]]
[[bg:Бензин]]
[[bn:পেট্রল]]
[[bs:Benzin]]
[[ca:Gasolina]]
[[cs:Benzín]]
[[da:Benzin]]
[[de:Motorenbenzin]]
[[el:Βενζίνη]]
[[en:Gasoline]]
[[eo:Benzino]]
[[es:Gasolina]]
[[et:Bensiin]]
[[eu:Gasolina]]
[[fa:بنزین]]
[[fi:Bensiini]]
[[fr:Essence (hydrocarbure)]]
[[fy:Benzine]]
[[ga:Peitreal]]
[[gan:汽油]]
[[gd:Peatrail]]
[[gl:Gasolina]]
[[he:בנזין]]
[[hi:पेट्रोल]]
[[hr:Benzin]]
[[hu:Benzin]]
[[id:Bensin]]
[[io:Benzino]]
[[is:Bensín]]
[[it:Benzina]]
[[ja:ガソリン]]
[[ko:휘발유]]
[[lo:ນໍ້າມັນເຊື້ອໄຟ]]
[[lt:Benzinas]]
[[lv:Benzīns]]
[[ml:പെട്രോൾ]]
[[ms:Petrol]]
[[new:ग्यासोलिन]]
[[nl:Benzine]]
[[nn:Bensin]]
[[no:Bensin]]
[[pl:Benzyna]]
[[pnb:پٹرول]]
[[pt:Gasolina]]
 
[[ro:Benzină]]
[[scn:Binzina]]
[[sh:Benzin]]
[[simple:Gasoline]]
[[sk:Benzín]]
[[sl:Bencin]]
[[sr:Моторни бензин]]
[[sv:Bensin]]
[[sw:Petroli]]
[[tg:Бензин]]
[[th:แก๊สโซลีน]]
[[tl:Gasolina]]
[[tr:Benzin]]
[[uk:Бензин]]
[[vi:Xăng]]
[[wo:Esaas]]
[[yi:בענזין]]
[[zh:汽油]]
[[zh-yue:電油]]
7842

өңдеме