Климат — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Түйіндемесі өңделмейді
'''Климат'''<ref> Қазақ тілі термиңдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: География және геодезия. — Алматы: "Мекгеп" баспасы, 2007. — 264 бет. ISBN 9965-36-367-6</ref> ({{lang-el|κλίμα}} (klimatos) — еңкейіс<ref>Ежелгі гректер климаттық өзгерістерді Күн сәулелерінің жер бетіне түсу бұрышымен байланыстырған.</ref>) — белгілі бір жердегі ауа райының көп жылдық режимі, яғни осы жерде болуға тиісті ауа райы жағдайларының жиынтығы мен оның бір ізбен өзгеріп отыруы.
 
Ол физикалық (климат жасайтын) процестердің, [[күн радиациясы|күн радиациясының]], [[атмосфералық циркуляция|атмосфералық циркуляцияның]], [[жер беті бедері|жер беті бедерінің]] туындысы. Белгілі бір жердің климатын толық білу, оның басқа жердің климатымен салыстырғандағы ерекшеліктерін айыру, сонымен қатар берілген жердің климатының өзгеруін байқау тек көп жылдар бойы жүргізілген байқауларды жүйелеу, қорыту негізінде айқындалады. Жер шарының әр нүктесіндегі климаттың әр түрлі болуы — климат құрайтын факторлардың, ягни осы процестерді жасайтын географиялық жағдайлардың айырмашылығынан туады.
 
==Климаттық белдемділік==
[[Планета|Планетаның]] беткі жазықтығын климаттык өзгешеліктері тұрғысынан бірнеше белдемдерге бөлу үстанымыұстанымы. [[Жер|Жер шарын]] тұтасымен орап өтетін осы белдемдердің жиектері ендік сызықтармен (параллелдермен) орайлас бағытталған. Әрбір [[климат|климаттық]] белдем құрамында бірнеше [[климат|климаттық]] атыраптар оқшаулануы мүмкін. Климаттық белдем деген ұғым аймақтық түсінік ретінде де қолданылады. Мысалы, таулы өңірлерге тән түрлі биіктік деңгейлерінің тек өздеріне ғана тән климаттык жағдайлармен сипатталуы осы деңгейлерді дербес [[климат|климаттық]] белдемдер ретінде даралауға мүмкіндік береді.
 
==Климаттың, мұздықтардың кезендік тербелістері==
Алматы: "Мектеп" баспасы", 2003.ӀSВN 5-7667-8188-1 ӀSВN 9965-16-512-2 </ref><ref>О.Д.Дайырбеков, Б.Е.Алтынбеков, Б.К.Торғауытов, У.И.Кенесариев, Т.С.Хайдарова
Аурудың алдын алу және сақтандыру бойынша орысша-қазақша терминологиялық сөздік.
Шымкент. “Ғасыр-Ш”, 2005 жыл. ISBN 9965-752-06-0 </ref><ref>Русско-казахский толковый географический словарь. Под общей редакцией академика АН КазССР, проф. С. К. Кенесбаева и кандидата филол. наук А. А. Абдрахманова. Алма-Ата, Изд-во «Наука», 1966, стр. 204. (Академия наук Казахской ССР. Институт языкознания. Сектор физической географии). Составители: Ж. Аубакиров, С. Абдрахманов, К. Базарбаев.</ref><ref> Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: Экология және табиғат қорғау/ Жалпы редакциясын басқарған – түсіндірме сөздіктер топтамасын шығару жөніндегі ғылыми-баспа бағдаламасының ғылыми жетекшісі, педагогика ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстан Республикасы Мемлекеттік сыйлығының лауреаты А.Қ.Құсайынов. – Алматы: «Мектеп» баспасы» ЖАҚ, 2002. – 456 бет. ISBN 5-7667-8284-5 </ref>
 
== Пайдаланылған әдебиеттер ==
<references/>
 
{{stub}}
[[Санат:Сөздік]]
[[Санат:География]]
[[Санат:Геодезия]]
 
[[Санат: Сөздік]]
[[Санат: География]]
[[Санат: Геодезия]]
[[Санат: Геология]]
[[Санат: К]]
[[Санат: Экология]]
[[Санат: Табиғат қорғау]]
 
 
[[Санат:Геология]]
{{stub}}
[[Санат:К]]
{{Stub:Геология}}
{{wikify}}
 
4652

өңдеме