Ағза — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Түйіндемесі өңделмейді
'''Организм''' (organizm, грек, organon - құрал, лат. organizo - келісті түрге келу) - тұқымқуалаушылық,ерекшелігі бар, белгілі бір ортаға өз бетімен тіршілік етуге бейімделген, тірі де біртұтас тарихи қалыптасқан жүйе. Құрылысы күрделі адам мен жануарлар организмі, белгілі бір қызмет атқаруға маманданган мүшелер жүйелері мен аппараттарынан кұралған. Құрылысы мен қызмет ерекшелігіне байланысты мүшелер жүйелері мен аппараттары, өз кезегінде дене (сомалық), ішкі мүшелер (висцеральды) және байланыстырғыш (интегральды) мүшелер жүйелері болып үш топқа бөлінеді. Дене мүшелер жүйелері тобына: тері жабыны, сүйектер (қаңқа) және бұлшықеттер жүйелері жатады. ішкі мүшелер жүйелері тобына: дене қуыстарында (көкірек, Құрсақ, жамбас) орналасқан ас (азық) корыту, тыныс алу, зәр шығару, аталық және аналық көбею мүшелер жүйелері, ал байланыстырғыш мүшелер жүйелері тобына ішкі секреция бездері, тамырлар (қанайналым, лимфаайналым, қан жасау мүшелері) және жүйке жүйелері жатады. Мүшелер жүйелерін құрылысы әртүрлі, бірақ белгілі бір қызмет атқаруға маманданған мүшелер (ағзалар) құрайды. Құрылысына байланысты мүшелердің үш түрі ажыратылады: қабатты мүшелер (мыс., тері), түтікше мүшелер (ішкі мүшелер) және қомақты (паренхималы) мүшелер. Организмнің құрылым бірліктері — жасушалар, ұлпалар, мүшелер.<ref> Биоморфология терминдерінің түсіндірме сөздігі/ - Алматы: "Сөздік-Словарь", 2009. ISBN 9965-822-54-9</ref>
==Пайдаланған әдебиет==
<references/>
 
[[File:GloFish.jpg|thumb|300px|Судағы организмдер]]
'''Организм''' (''грек.'' '''''organon''''' және ''лат.'' '''''organіzo''''' – ''келісті түрге келтіру'') – белгілі ортаға өз бетімен тіршілік етуге бейімделген, тірі және тарихи қалыптасқан біртұтас жүйе. [[Тұқым]] қуалаушылық қасиеттеріне сәйкес өзіне тән құрылысы мен даму ерекшелігі бар. Құрылысы мен қызмет ерекшелігіне байланысты органдар жүйелері мен аппараттары: '''дене''' ([[сомалық]]), '''ішкі органдар''' ([[висцералды]]) және '''байланыстырғыш''' ([[интегралды]]) органдар жүйелері болып бөлінеді. Органдар жүйелер құрылысы әр түрлі, бірақ белгілі бір қызмет атқаратын мүшелер (''ағзалар'') құрайды. Құрылысына байланысты органдардың: қабатты (''тері''), түтікше (''ішкі мүшелер'') және паренхималы түрлері болады. Организмнің құрылым бірліктері – клеткалар, ұлпалар (''тіндер''), мүшелер. Организмдер бір клеткалы және көп клеткалы болып бөлінеді. Бір клеткалы Организмдердің ішінде колониялы (''шоғырлы'') түрлері де бар. Мысалы, ''вольвокс'', т.б. Әрбір жеке дарабастар да өз алдына жеке организм болып саналады.
<ref>Қазақ Энциклопедиясы, VII- том</ref><ref> Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі:Экология және табиғат қорғау/ Жалпы редакциясын басқарған – түсіндірме сөздіктер топтамасын шығару жөніндегі ғылыми-баспа бағдаламасының ғылыми жетекшісі, педагогика ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстан Республикасы Мемлекеттік сыйлығының лауреаты А.Қ.Құсайынов.
<ref>Қазақ Энциклопедиясы, VII- том</ref>
– Алматы: «Мектеп» баспасы» ЖАҚ, 2002. – 456 бет. ISBN 5-7667-8284-5 </ref>
 
== Пайдаланған әдебиет==
<references/>
Тіркелгісіз қатысушы