Жүнісқан Бүркітбайұлы — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Түйіндемесі өңделмейді
(Жаңа бетте: ==Қысқаша мәлімет== '''Жүнісқан Бүркітбайұлы''' (1896, Шығыс Қазақстан облысы Жарма ауданы [[Белте...)
 
==Қысқаша мәлімет==
'''Жүнісқан Бүркітбайұлы''' (1896, [[Шығыс Қазақстан]] облысы [[Жарма]] ауданы [[Белтерек]] ауылы – 1926, сонда) – [[ақын]], Көкбай Жанатайұлының туған жиені, [[ӘРІП (Мұхамедғарып) Тәңірбергенұлы|Әріп]], [[Уәйіс Шондыбайұлы|Уәйіс]], [[Иманбазар Қазанғапұлы|Иманбазар]], [[Көкбай Жанатайұлы|Көкбай]], т.б. ақындардан үлгі алып өседі. Есімі айтыс арқылы белгілі болған. Жүнісқанның Көкбаймен, Еркөкше Көкеұлымен, Иманбазар Қазанғапұлымен, Жанбатырмен, т.б. айтыстары сақталған. Айтыстарының ішіндегі ең құндысы – Шекермен айтысы. “[[Бай кеткен соң бәйбіше]]”, “[[Сақып байға]]”, “[[Құнанбай атаң болса құдай емес]]”, “[[Қамауда]]”, “[[Жағыпар болысқа]]”, т.б. өлеңдерінде әлеуметтік мәселелерді арқау етеді. “[[Мәликеге]]”, “[[Төртеуінде сегіз жыр]]”, “[[Менің атым – Жүнісқан]]”, “[[Шідерінің ақауы]]”, “[[Нұрзи атынан]]”, “[[Бағила]]”, т.б. өлеңдерінде әйел теңдігі, махаббат тақырыбын қозғайды. “Қайран елім” өлеңі он алтыншы жылғы ұлт-азаттық көтерілісі кезінде жазылған. Кеншілер өмірі туралы кең тынысты “Бөке кеніші” дастаны бар.<ref>
<ref>
[[Қазақ энциклопедиясы]]
</ref> Алғашқы өлеңін туған нағашысы, белгілі ақын Кокбай Жанатаевқа арнайды. Жалдап оқытатын мұғалімнен орыс тілін үйреніп жүргенде Николай патшаның суретін мазақтап өлең шығарғаны үшін мектептен қуылады. Жастайынан серілік құрып, той-думанда ел ішінде ән салады, суырып салып өлең шығарады, айтыстарға катысады. Оның есімі осы айтыс арқылы белгілі болған. Өз нағашысы Көкбаймен, Еркөкше Көкеұлы, Иманбазар Қазанғапұлы ақындармен, Жанбатыр деген өлеңшімен айтыстары сақталған. Шекер деген әйел ақынмен арнайы айтысып, жеңеді. "Бай кеткен соң бәйбіше", "Сақып байға", "Құнанбай атаң болса құдай емес", "Қамауда", "Жағыпар болысқа", "Маң төбет", "Мәликеге", "Төртеуінде сегіз жыр", "Төртеуінде сегіз жар", "Менің атым Жүнісқан", "Шідерінің ақауы", "Нүрзи атынан", "Бағила", "Қайран елім", "Бөке кеніші", тағы басқа өлеңдері сақталған.
</ref>
Әдебиет: Қорабаев С., Жүнісқан ақын туралы. "Жұлдыз" №8., 1983; Мұхамедханұлы Қ.Абайдың ақын шәкіртгері, 2-кітап,1995.<ref>Қазақ әдебиеті. Энциклопедиялық анықтамалық. - Алматы: «Аруна Ltd.» ЖШС, 2010.ISBN 9965-26-096-6 </ref>
==Сілтемелер==
*[[Шығыс Қазақстан]]
*[[Иманбазар Қазанғапұлы]]
*[[Көкбай Жанатайұлы]]
==Пайдаланылған әдебиет==
<references />
 
==ПайдаланылғанПайдаланған әдебиет==
{{stub}}
<references />
 
[[Санат:categoryАнықтама]]
[[Санат:Қазақ әдебиеті]]
[[Санат:Ж]]
 
{{Stub: Қазақ әдебиеті}}
{{wikify}}
[[Санат:category]]
1371

өңдеме