Аэробтық ағзалар: нұсқалар арасындағы айырмашылық

Түйіндемесі өңделмейді
No edit summary
No edit summary
 
'''Аэробтық организмдер''' , аэробтар ({{lang-el|αηρ — ауа және βιοζ — тіршілік}}) – [[молекула|молекулалық]] бос оттек (О2О<sub>2</sub>) бар ортада тіршілік етіп, дами алатын [[организм|организмдер]]. А.Аэробтық о-георганизмдерге барлық өсімдіктер, көптеген қарапайымдылар мен көп клеткалы [[жануар|жануарлар]], [[саңырауқұлақ|саңырауқұлақтар]], [[микроорганизм|микроорганизмдер]] жатады. Оттектің (О2О<sub>2</sub>) қатысуымен жүретін биол.биологиялық процесті [[аэробиоз]] деп атайды. А.Аэробтық о.организмдер өз организміне енген О2О<sub>2</sub>-нің тотығуынан пайда болған энергияны пайдаланады. Олар облигатты А.аэробтық о.организмдер және факультативті А.аэробтық о.организмдер болып 2 топқа бөлінеді. Облигатты А.аэробтық о.организмдер тотығу реакциясы кезіндегі энергияны пайдаланады, мыс.мысалы, сірке қышқыл бактериялары этил спиртін сірке қышқылына дейін, ал кейбір зең саңырауқұлақтары қанттарды [[лимон]], [[қымыздық]], глюкон қышқылдарын түзгенге дейін тотықтырады. Факультативті А.аэробтық о.организмдер тобына оттектің бар-жоғын талғамай тіршілік ететін организмдер жатады, [[мыс]].мысалы, [[күкірт]], [[темір]] бактериялары оттекті нитраттардан, сульфаттардан, т.б. қосылыстардан алады. А.Аэробтық о-діңорганизмдердің арасында ең маңыздысы [[фотосинтез]] процесіне қатысатын организмдер – [[цианобактерия|цианобактериялар]], [[балдыр|балдырлар]] және түтікті өсімдіктер. А.Аэробтық о.организмдер табиғатта кеңінен таралған және ондағы зат айналымына үлкен әсерін тигізеді, мыс.мысалы, қарапайым А.аэробтық о.организмдер топырақтағы күрделі органик.органикалық қосылыстарды өсімдіктердің жақсы сіңіруіне көмектесіп, топырақтағы түрлі ауру қоздыратын бактерияларды жояды. А.Аэробтық о-діорганизмдерді өндірісте сірке суын алуға, а.ауыл ш-ндашаруашылығында, т.б. қолданылады. А.Аэробтық о-діңорганизмдердің тіршілігіне ауаның құрамындағы оттектің белгілі мөлш.мөлшері мен қысымы қажет, егер осы жағдай шамадан тыс өзгерсе, олар өліп қалады. [[Санат<ref> Биология:Медициналық биология]]Жалпы білім беретін мектептің, 9-сыныбына арналған оқулық, 2-басылымы, өңделген/ М. Гильманов, А. Соловьева, Л. Әбшенова. - Алматы: Атамұра, 2009. ISBN 9965-34-927-4 </ref>
[[Санат:Медициналық биология]]
[[Санат:Микробиология]]
==Пайдаланылған әдебиет==
<references/>
*[[Қазақ энциклопедиясы]]
 
 
{{stub}}
{{wikify}}
6046

өңдеме