Үлкен Виктория шөлі — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Түйіндемесі өңделмейді
[[Сурет:IBRA 6.1 Great Victoria Desert.png|thumb|300px200px|Үлкен Виктория шөлі]]
[[Сурет:Australia.A2002231.0145.250m NASA Nullarbor.jpg|thumb|300px200px|Үлкен Виктория шөлі]]
'''Үлкен Виктория шөлі''' (''Great Vіctorіa Desert'') — [[Австралия|Австралияның]] оңтүстікндегі ауқымды құмды алқап. Солтүстігінде [[Гибсон шөлі|Гибсон шөліне]], оңтүстігінде [[Налларбор]] құмды-қиыршықты малтатасты жазығына ұласады. [[Стюарт жотасы|Стюарт жотасынан]] Тұзды көлдер жазығына дейін шығыстан батысқа қарай 1200 км-ге созылады. Ені 400 — 550 км. Ауданы 350 мың км2, орташа биіктігі 150 — 300 м. Жер бедері негізінен құмды қырқалардан тұрады. Олар басым желдердің бағытына сәйкес батыс, солтүстік-батыстан шығыс, оңтүстік-шығысқа қарай созыла орналасқан. Арагідік үстірт жұрнақтары мен тұзды көл ойыстары кездеседі. Үлкен Виктория шөлі Оңтүстік жарты шардағы пассаттар жүйесінің жоғ. қысымды белдемінде орналасқан. Жылдық жауын-шашынның орташа мөлш. 125 — 250 мм. Температураның жылдық және тәуліктік ауытқуы үлкен (қыста тәуліктік ауытқу 35 — 40 С-қа жетеді). Шілденің орташа температурасы 12 — 18 С. Қыста оңтүстіктен суық ауа массасының өтуіне байланысты күрт суытып, үсік түсетін кездері де болады. Жазы ыстық, қаңтардың орташа темп-расы 25 — 30 С, абс. максимум 50 С-қа жетеді. Қырқаларда қатқыл, тікенекті спинифекс шөбі өседі. Қырқа аралық ойыстарды скрэб тоғайлары алып жатыр. Шөлді тұңғыш рет 1875 ж. ағылшын ғалымы Э.Джайс зерттеген. Үлкен Виктория шөлінде осы аттас ұлттық саябақ құрылған.
 
 
==Сілтемелер==
[[Қазақ Энциклопедиясы| "Қазақ Энциклопедиясы"]] 9 том
 
[[Санат:Шөлдер]]
 
[[ar:صحراء فكتوريا الكبرى]]
[[az:Böyük Viktoriya səhrası]]
[[bg:Виктория (пустиня)]]
[[bo:ཝེ་ཁེ་ཏོ་རི་ཡ་བྱེ་ཐང་ཆེན་མོ།]]
[[bs:Velika Viktorijina pustinja]]
[[ca:Gran Desert de Victòria]]
[[de:Große Victoria-Wüste]]
[[en:Great Victoria Desert]]
[[es:Gran Desierto de Victoria]]
[[et:Suur Victoria kõrb]]
[[fi:Iso Victorian aavikko]]
[[fr:Grand désert de Victoria]]
[[gd:Fàsach Mhòr Bhictòria]]
[[hr:Velika Viktorijina pustinja]]
[[it:Gran Deserto Victoria]]
[[ja:グレートビクトリア砂漠]]
[[ka:ვიქტორიის დიდი უდაბნო]]
[[ko:그레이트빅토리아 사막]]
[[lt:Didžioji Viktorijos dykuma]]
[[nl:Grote Victoriawoestijn]]
[[nn:Victoriaørkenen]]
[[no:Victoriaørkenen]]
[[pl:Wielka Pustynia Wiktorii]]
[[pt:Grande Deserto de Vitória]]
[[ro:Marele Deșert Victoria]]
[[ru:Большая пустыня Виктория]]
[[sq:Shkretëtira e Madhe e Viktorisë]]
[[sr:Велика Викторијина пустиња]]
[[sv:Stora Victoriaöknen]]
[[tg:Биёбони Виктория]]
[[th:ทะเลทรายเกรตวิกตอเรีย]]
[[uk:Велика пустеля Вікторія]]
[[vi:Hoang mạc Victoria lớn]]
[[zh:大维多利亚沙漠]]
2233

өңдеме