Мирза Фатали Ахундов — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Түйіндемесі өңделмейді
ш ({{Суретсіз мақала}} үлгісін үстедім)
No edit summary
‎{{Infobox writer
| name = Mirza Fatali Akhundov
'''Мирза Фатали Ахундов''' , '''Фатих-Али''' (12.7.1812, [[Әзірбайжан]] Республикасы, Нуха қ. – 10.3.1878, Грузин Респ., Тифлис) – әзербайжан жазушысы, қоғам қайраткері, философ. Нуха қаласында орыс-әзірбайжан училищесін тамамдаған. [[Парсы тілі|Парсы]], [[Араб тілі|араб]], [[Орыс тілі|орыс]] тілдерін жетік меңгерген. ''“Пушкиннің өліміне”'' деген алғашқы поэмасы 1837 ж. орыс тілінде жарияланды. ''“Алданған жұлдыздар”'' повесі (1857) әзірбайжан әдебиетін жаңа деңгейге көтерді. Ахундов латын және орыс әліппесінің негізінде әзірбайжан тілінің жаңа алфавитін жасады.'' “Үнді шахзадасы Кемал-уд-Доуланың парсы принці Жалалуд – Доулаға үш хаты және оның жауабы”'' дейтін философиялық трактатында ислам дінімен ғылымның қоғамдағы орны, табиғат құбылыстарын зерттеу керектігі, философияның негізгі мәселесі — ойлардың болмысқа қатысы туралы өз пікірлерін баяндайды. Ахундовтың бұдан басқа “Философ Юмға жауал”, “Джон Стюарт Милль бостандықты” т.б. саяси-философиялық, әдеби-сын еңбектері бар. Ахундовтың шығармалары [[Таяу Шығыс]] пен [[Орта Азия]] халықтары демократиялық жаңа әдебиетінің, реалистік прозаның қалыптасуына зор ықпал етті. Көркем творсчество арқылы патша өкіметінің отаршылдық саясатын әшкереледі. ''“Мемлекеттің игі жақсы қоры”'' және ''“Ерші Жүсіп туралы хикаясы”'' қазақ тілінде жарық көрді (1989). <ref> Мұхтар Әуезов энциклопедиясы - Алматы, «Атамұра» баспасы, 2011. ISBN 978-601-282-175-8 </ref>
| image = Mfakhundov.jpg
| caption =
| birth_date = {{birth date|1812|7|12}}
| birth_place = [[Нуха]], [[Шеки]]
| death_date = {{death date and age|1878|3|19|1812|7|12|df=y}}
| death_place = [[Тифлис]]
| occupation = Жазушы, қоғам қайраткері, философ
| signature =
}}
'''Мирза Фатали Ахундов''' ({{lang-az|Mirzə Fətəli Məhəmmədtağı oğlu Axundov (Axundzadə)}}, толық есімі ''Мирза Фет Али-бек Гаджи Алескер оглы Ахундов''; [[30 маусым]] [[1812]], [[Шеки]] — [[10 наурыз]] [[1878]], [[Тифлис]]) — [[Әзірбайжандар|әзірбайжан]] жазушысы, қоғам қайраткері, философ. Нуха қаласында орыс-әзірбайжан училищесін тамамдаған. [[Парсы тілі|Парсы]], [[Араб тілі|араб]], [[Орыс тілі|орыс]] тілдерін жетік меңгерген. «Пушкиннің өліміне» деген алғашқы поэмасы 1837 ж. орыс тілінде жарияланды.
 
'''Мирза«Алданған Фатали Ахундов''' , '''Фатих-Али''' (12.7.1812, [[Әзірбайжан]] Республикасы, Нуха қ. – 10.3.1878, Грузин Респ., Тифлис) – әзербайжан жазушысы, қоғам қайраткері, философ. Нуха қаласында орыс-әзірбайжан училищесін тамамдаған. [[Парсы тілі|Парсы]], [[Араб тілі|араб]], [[Орыс тілі|орыс]] тілдерін жетік меңгерген. ''“Пушкиннің өліміне”'' деген алғашқы поэмасы 1837 ж. орыс тілінде жарияланды. ''“Алданған жұлдыздар”''жұлдыздар» повесі (1857) әзірбайжан әдебиетін жаңа деңгейге көтерді. Ахундов латын және орыс әліппесінің негізінде әзірбайжан тілінің жаңа алфавитін жасады.'' “Үнді«Үнді шахзадасы Кемал-уд-Доуланың парсы принці Жалалуд – Доулаға үш хаты және оның жауабы”''жауабы» дейтін философиялық трактатында ислам дінімен ғылымның қоғамдағы орны, табиғат құбылыстарын зерттеу керектігі, философияның негізгі мәселесі — ойлардың болмысқа қатысы туралы өз пікірлерін баяндайды. Ахундовтың бұдан басқа “Философ«Философ Юмға жауал”жауал», “Джон«Джон Стюарт Милль бостандықты”бостандықты» т.б. саяси-философиялық, әдеби-сын еңбектері бар. Ахундовтың шығармалары [[Таяу Шығыс]] пен [[Орта Азия]] халықтары демократиялық жаңа әдебиетінің, реалистік прозаның қалыптасуына зор ықпал етті. Көркем творсчество арқылы патша өкіметінің отаршылдық саясатын әшкереледі. ''“Мемлекеттің«Мемлекеттің игі жақсы қоры”''қоры» және ''“Ерші«Ерші Жүсіп туралы хикаясы”''хикаясы» қазақ тілінде жарық көрді (1989). <ref> Мұхтар Әуезов энциклопедиясы - Алматы, «Атамұра» баспасы, 2011. ISBN 978-601-282-175-8 </ref>
==Пайдаланған әдебиет==
 
== Дереккөздер ==
<references/>
{{Stub}}
{{wikify}}
 
[[Санат:1812 жылы туғандар]]
{{Суретсіз мақала}}
[[Санат:Тұлғалар1878 жылы қайтыс болғандар]]
[[Санат:ҚазақӘзербайжан ұлттық энциклопедиясыжазушылары]]
[[Санат:Әзербайжан қоғам қайраткерлері]]
[[Санат:Әзербайжан философтары]]
 
[[az:Mirzə Fətəli Axundov]]
21 868

өңдеме