Мәрмәр теңізі — нұсқалар арасындағы айырмашылық

ш
Түйіндемесі өңделмейді
ш (r2.7.1) (Боттың үстегені: xmf:მარმარილოშ ზუღა)
шNo edit summary
[[File:Buyukada 1.jpg|thumb|220px|right|СтамбұлдықЫстамбұлдық Адалар округіаймағы. Бююкада аралындағы порт.]]
'''Мәрмәр теңізі''' <ref name="source1">Қазақ Энциклопедиясы </ref> [түрікше {{lang-tr|Marmara}}, аты ақ мәрмәрдің бай өндірісі болған аралға байланысты шыққан, грекше Пропонтида (Propontіs, pro — алдыңғы және pontos — теңіз)] — [[Атлант мұхиты|Атлант мұхитының]] [[Еуропа]] мен [[Кіші Азия|Кіші Азияның]] аралығындағы жерорта теңізі. Солтүстігінде [[Босфор бұғазы]] арқылы [[Қара теңізб|Қара теңізбен]], оңтүстігінде [[Дарданелл бұғазы]] арқылы [[Эгей тенізі|Эгей тенізімен]] жалғасады. Ауданы 11472 км2. ұзындығы 280 км, енді жері 80 км. Суының орташа көлемі 4 мың км3, ең терең жері 1273 м. Еуропа, [[Азия]] және [[Африка]] құрылықтарын бөліп тұратын жер қыртысының ірі жарылыстарынан пайда болған. Ірі аралдары — Мәрмәр, Принц, тағыда басқа. Эрдек, Бандырма, Гемлик шығанақтары бар. Мәрмәр теңізіне Симав, Коджабаш өзендері құяды. Суы қатпайды, беткі қабатының орташа температурасы 9ӘС, ал жазда 29ӘС-қа дейін жетеді. Мәрмәр теңізінің гидрологиялық режимі бұғаздары арқылы Қара және Эгей теңіқдері суының алмасуына байланысты. Тұздалуы солтүстігінде 20ү, оңтүстігінде 25 — 26ү. Флора мен фаунасы Жерорта теңізіне ұқсас. Теңізден балық (скумбрия, сардины, тағыда басқа) ауланады. Мәрмәр теңізі арқылы Қара теңізден Жерорта теңізіне өте маңызды су жолдары өтеді. Жағалауында [[СтамбұлЫстамбұл]], [[Измит]] портты қалалары және курорттар орналасқан.
 
 
<references/>
 
{{Turkey-stub}}
{{wikify}}
 
1096

өңдеме