Ұзақ мерзiмдi ес

Ұзақ мерзiмдi ес — материалды есте сақтау ұзақтығына қарай жадта сақтау жүйесiнiң маңызды да əрi күрделi түрi.

Баршаға белгiлiдей, осы мезетте болған оқиға мен атам заманда жүз берген тарихи жағдайларды есте сақтаудың арасында айтарлықтай өзгешелiк бар. 2 ес жүйесiнiң қамту аймағы өте шектелген: бiрiншiсi шағын уақытқа жұмыс iстесе, екiншiсi материалдың кiшi бiр бөлiгiн ғана ұстап қалуға қабiлеттi. Ал ұзақ мерзiмдi естiң уақыты да, қамту көлемi де шексiз. Бiрнеше минуттан артық сақталғанның бəрi ұзақ мерзiмдi еске кiредi.

Ұзақ мерзiмдi еске байланысты қиыншылық бұл санадағы ақпаратты iздестiрiп, таңдап, қажеттiсiн таба бiлу. Ал есiмiздегi мəлiметтiң көптiгi соншалықты, оны санмен айғақтау мүмкiн емес. Солай болса да, сана қорымыздан қажеттi дерек дер кезiнде шыға келетiнiне таңданбасқа болмайды.

Бiрақ ұзақ мерзiмдi естiң де аймақ көлемiнiң шегi барын мойындамасқа болмайды, себебi ол өлшем мимен байланысты. Ғылымда дəлелденгендей, ми 10 млрд. нейроннан тұрады, ал əрбiр нейрон аса көп санды ақпарат сақтауға қабiлеттi. Бiрақ əрбiр жеке адам миiнiң есте қалдырып, сақтау мүмкiндiгi оның биологиялық, əлеуметтiк дамуына тəуелдi.[1]

ДереккөздерӨңдеу

  1. Жантану негіздері // Алматы, 2006