Электр тогы — нұсқалар арасындағы айырмашылық

ш
Түйіндемесі өңделмейді
ш (Bot: Migrating 86 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q11651 (translate me))
ш
{{redirect|Ток}}
'''Электр тогы''' (Э.т) – [[Электр_Қозғаушы_Күш|электр қозғаушы күштіңкүш]]тің әсерінен [[Заряд|зарядтардыңзаряд]]тардың ([[Заряд|зарядталған]] бөлшектер немесе [[Дене|дене]]) бағытталған қозғалысы.
Бұл зарядталған бөлшектер: [[Өткізгіштер|өткізгіштердеөткізгіш]]терде — [[электрон]]дар, [[электролиттер]]де —[[ион]]дар ([[катион]]дар мен [[анион]]дар), [[газ]]да —иондар мен электрондар, арнайы жағдайдағы [[вакуум]]да — электрондар, [[жартылай өткізгіштер]]де —электрондар мен [[кемтік]]тер (электронды-кемтіктік өтімділік) болып табылады.
 
Электр тогы [[энергетика]] саласында — энергияны алыс қашықтыққа жеткізу үшін, ал [[телекоммуникация]] саласында — [[ақпарат]]ты шалғайға тасымалдау үшін қолданылады.
Электр тогының бағыты шартты түрде өткізгіштердегі оң [[Заряд_тасымалдаушылар|заряд тасушылардың]] орын ауыстыру бағыты алынады, бірақ өткізгіштердегі заряд тасушылардың заряды теріс (мысалы, металда электрон) болғандықтан ток бағыты электрондардың бағытына қарсы келеді.
Токтың '''[[Тұрақты_Ток|тұрақты ток]]''' ({{lang-en|direct current}}, '''DC''') (англ. direct current, DC) және '''[[Айнымалы_ток|айнымалы ток]]''' ({{lang-en|alternating current}}, '''AC''') деп аталатын екі түрі бар.
 
* '''Тұрақты ток''' — уақыт бойынша бағыты және шамасы аз өзгереді.
Айнымалы ток жоғарғы жиілікте өткізгіш сыртына ығыстырылады, бұл [[скин-эффект]] құбылысы деп аталады.
 
Э. т. физ. табиғатына қарай [[Өткізгіштік|өткізгіштік]] Э. т. ([[Электр өрісі|электр өрісінің]] әсерінен [[Өткізгіштер|өткізгіште]] не [[Шалаөткізгіштер|шала өткізгіште]] пайда болатын ток тасушылардың реттелген қозғалысы), [[Конвекция|конвекциялықконвекция]]лық Э. т. ([[Электр_ӨткізгіштікЭлектр_өткізгіштік|электрлік өткізгіштігі]] болмайтын ортадағы не вакуумдағы зарядталған бөлшектер мен денелердің қозғалысы), [[Поляризация|поляризациялық]] Э. т. ([[Диэлектрик|диэлектриктегідиэлектрик]]тегі [[Поляризация|поляризациялықполяризация]]лық өзгеруі нәтижесінде ондағы байланысқан зарядталған бөлшектердің қозғалысы) болып бөлінеді. Э. т-ның өлшеуішіне ток күші және ток тығыздығы алынады. Э. т. [[Магнит_өрісі|магнит өрісініңөрісі]]нің көзі болып есептеледі. Магнит өрісін қарастырған жағдайда Э. т.: макроскопиялық ток (өткізгіштік және конвекц. Э. т.), молекулалық ток (ортаны құрайтын [[Атом|атом]], [[Молекула|молекула]] және иондардағы электрондардың қозғалысына сәйкес келетін микротоктар; ығысу тогы) болып ажыратылады.
== Дереккөздер ==
 
<references/>
{{Суретсіз мақала}}
[[Санат:Электрлік]]