Ағартушы

Ағартушы - халықтың сауатын ашу, білім беріп, оқу, ағарту ісімен шұғылданатын адам. Шора да жас еді, ауылдың ағартушысы сол, жұрттың сауатын ашқан Шора болатын (Ш.Айтматов, Қош бол.).

Ағартушы- қоғам кемшіліктерін ізгілік, əділеттілік идеялары мен ғылыми таным-білім негізінде түзетіп, оның талғамын, саясат, тұрмысын өзгертуге болады деген идеяны ұстанушы қайраткер, осы ағым өкілі. Ағартушылар қатарында Вольтер, Руссо, Монтескье, Гёрдер, Лессинг, Шиллер, Гёте, Десницкий, Қозельский т.б. болды. Мысалы:

  • Ағартушылар қоғам дамуындағы сананың айқындаушы рөлi туралы түсініктерге ден қойды (ҚҰЭ).
  • Бiр кезде атақты ағартушы Ыбырай Алтынсарин де өз әңгiмелерiнде нан жайын сөз еткен болатын (С.Мәуленов, Жер нәрі).
  • Абай қазақтың аса көрнекті ағартушы ақыны болды (Қазақст. тарихы).[1]

ДереккөздерӨңдеу

  1. Қазақ әдеби тілінің сөздігі. Он бес томдық. 1-том. / Құраст. Т.Жанұзақ, С.Омарбеков, Ә.Жүнісбек және т.б. - Алматы, 2011. - 752 б.