Балти (бельц)Үндістанда (Джамму мен Кашмир штаттары) және Пәкістанда тұратын халық.[1] Олар Гималай аймақтарында да тұрады (дәстүрлі атауы - Балтистан). Пәкістандағы саны 327 мың, (2000 ж.), Үндістанда – 72 мың адам.[2] Балтилер тибеттіктермен туыстас, экономикалық және мәдени жағынан Солтүстік Үндістан халықтарымен жақынырақ.[3]

Балти
པའལཏི
Kids of Tarashing.jpg
Ең көп таралған аймақтар
 Пәкістан

327 000

 Үндістан

72 000

Тілдері

балти тілі

Діні

мұсылман-шииттер, ламаистер

ТіліӨңдеу

 
Балти балалары

Олар тибет тілдер тобына жататын балти тілінде сөйлейді. Тілі және физикалық түрі бойынша Балтилер тибеттіктермен туыстас, бірақ экономикалық және мәдени жағынан Солтүстік Үндістан халықтарымен жақынырақ.

ДініӨңдеу

Ертеде Балти аралдарында буддизм кең тараған, 19 ғасырда Тибетпен тығыз мәдени байланыстар болған. Қазіргі уақытта Балти негізінен исламды (шиизмді) ұстанады,ламаистер де бар.[4]

КәсібіӨңдеу

Негізгі дәстүрлі кәсібі - қолмен атқарылатын егіншілік (арпа, бидай, жүгері, бау-бақша дақылдары) және ұсақ мал өсіру.[5]

Өмір салтыӨңдеу

Жергілікті әкімшілік дәстүр бойынша бұрынғы дворяндардың ұрпақтары, бұлар, әдетте, ірі жер иелері. Патронимиялық топтар сақталған (гаум), отбасы патриархалдық. Көршілес үнді-арий және дард халықтарымен (кашмир, шина) жиі некелеседі. Фольклоры - мифтер, аңыздар, әндер, билер.

ДереккөздерӨңдеу

  1. Большая Советская энциклопедия Балти https://my-dict.ru/dic/bolshaya-sovetskaya-enciklopediya/7410-balti/
  2. Большая российская энциклопедия. https://bigenc.ru/ethnology/text/1847851
  3. Советская историческая энциклопедия https://gufo.me/dict/history_encyclopedia/%D0%91%D0%90%D0%9B%D0%A2%D0%98
  4. Народы Индии http://www.endia.ru/balti.php
  5. Әлем халықтарының энциклопедиясы. Балти http://www.etnolog.ru/people.php?id=BALT