ЖыланшықтүрмеТорғай төрткілді үстіртінің шығысын алып жатқан таулы қырат.

Жыланшықтүрме қыраты
Сипаттамасы
Пайда болған кезеңі

Неоген

Ұзындығы

150 км

Ені

40 км

Биіктігі

340 м

Орналасуы

49°45′47″ с. е. 65°53′30″ ш. б. / 49.76306° с. е. 65.89167° ш. б. / 49.76306; 65.89167 (G) (O) (Я)Координаттар: 49°45′47″ с. е. 65°53′30″ ш. б. / 49.76306° с. е. 65.89167° ш. б. / 49.76306; 65.89167 (G) (O) (Я) (T)

Елдер

 Қазақстан Қостанай облысы Амангелді және Қарағанды облысы Ұлытау аудандары жерінде

Жыланшықтүрме қыраты (Қазақстан)
Montanya.svg
Жыланшықтүрме қыраты

Географиялық орныӨңдеу

Қостанай облысының Амангелді және Қарағанды облысының Ұлытау аудандары жерінде орналасқан. Шығыс етегі Ұлытауға ұласады.

Жер бедеріӨңдеу

Қараторғай және Ұлы Жыланшық өзендері аралығында жатқан Жыланшықтүрме солтүстіктен оңтүстікке қарай 150 км-ге созылған, енді жері 40 км, абсолюттік биіктігі 340 м (оңтүстік бөлігінде). Қараторғай және Ұлы Жыланшық өзендерінің жоғарғы суайрығы саналатын қыраттың беткі бедері эрозиялық қолаттармен тілімденіп, өзенаралық еңкішті-жонды жазық болып келген.

Геологиялық құрылымыӨңдеу

Жер қыртысы неоген кезеңінің саз, алеврит және құмдақтарынан түзілген.

КлиматыӨңдеу

Климаты шөлдік континенттік, қысы суық, жазы ыстық. Қаңтар айының орташа температурасы –16°С, шілдеде 22°С. Жауын-шашынның жылдық орташа мөлшері 250 мм.

Топырағы, өсімдігіӨңдеу

Жер бедеріне бозғылт қоңыр және сортаңдау топырақты қуаң дала тән. Онда астық тұқымдас және жусан, қылқан боз өсімдіктер қауымдастығы қалыптасқан. Суайрықтар және жондардың беткейлері мен етегінде Лерх жусаны, сарепта бозы, қылқан боз, бетеге, ойпаң жерлерінде қара жусан, бұйырғын, көкпек, ши, айрауық өскен. Жыланшықтүрме көктемгі және күзгі жайылым ретінде пайдаланылады. [1]

ДереккөздерӨңдеу