Қырғыз тілі

Қырғыз тілі (кыргыз тили, قىرعىز تئلى) — Қырғыз Республикасының мемлекеттік тілі, түркі тілдерінің қыпшақ тобына жатады. Қырғыз тілінде 5,1 млн. адам сөйлейді. Олардың басым көпшілігі Қырғыз Республикасында тұрады. КСРО-да 1928 жылға дейін және Қытайда бүгінге дейін араб жазуын қолданады. Қазіргі жазуы кириллицаға негізделген.

Қырғыз тілі
Өз атауы:

кыргыз тили, قىرعىز تئلى

Елдер:

Қырғызстан, Өзбекстан, Қытай

Аймақтар:

сол тілде сөйлейтін ел ішіндегі аймақ

Ресми күйі:

Қырғызстан

Реттейтін мекеме:

мекеме аты

Сөйлеушілер саны:

4 млн

Рейтинг:

тілдің сөйлеушілер саны бойынша орны

Классификация
Санаты:

Еуразия тілдері

Алтай тілдері

Түркі тармағы
Алтай тобы
қырғыз-қыпшақ топ тармағы
Жазуы:

кириллица, араб жазуы

Тіл коды
МЕСТ 7.75–97:

кир/кыр 305

ISO 639-1:

ky

ISO 639-2:

kir

ISO 639-3:

kir

Тағы қараңыз: Жоба:Лингвистика
Қырғыз тілінің таралуы
Қырғыз дәстүрлі киімін киген қырғыз тіл иесі, Бішкек маңындағы жайлау

Қырғыз тілі көпшілігі Қырғызстан, қалғаны Өзбекстанда, Тәжікстанда т. б. аймақтарда түратын қырғыз халқының ұлттық әдеби, мемлекеттік тілі. ҚХР-да 160 мың, Ауғанстанда 20 мың қырғыз бар. Қырғыздардың бүкіл әлемдік жиынтық саны — 2 900 мыңдай. Қырғыз тілі езінің даму барысында 3 дәуірді көне қырғыз (VІІІ-ІХ ғ.), орта қырғыз (Х-ХV ғ.) және жаңа қырғыз (ХV ғасырдан кейін) дәуірлерін басынан еткізді. Ол 3 диалектіге солтүстік, оңтүстікшығыс, оңтүстік-батыс диалектілеріне бөлінеді. Әдеби тілі солтүстік диалектісі негізінде қалыптасқан. Қазақ тілінен басты айырмашылықтары с - ның ш, ш - ның ч болғанында. Үш - үч, бас - баш, тас - таш.

СілтемелерӨңдеу