Нидерланд Ұлттық футбол құрамасы

Нидерланд Ұлттық футбол құрама командасы (нидер. Nederlands voetbalelftal) — Нидерландыны халықаралық матчтар мен футболдан турнирлерде ұсынады. Команда елдегі футбол ұйымының негізгі басқарушысы Нидерланд федерациясының Корольдық футбол қауымдастығы басқаруымен жиналады.

Нидерланд Ұлттық футбол құрамасы
Логотип
Лақап аты

Сарғылт (Oranje)
Желікпе Апельсин
Ұшатын Голландық

Конфедерация

УЕФА

Федерация

Нидерланд корольдық футбол одағы

Бас бапкері

Нидерланд Рональд Куман

Капитаны

Вирджил ван Дейк[1][2]

Ең көп
ойын саны

Уэсли Снейдер (134)

Үздік
бомбардир

Робин ван Перси (50)

ФИФА рейтингі

7 (18. 07. 2024)

Формасы
Форма
Негізгі
форма
Форма
Қонақтық
форма

Бельгия Бельгия 1:4 Нидерланд Нидерланд
(Антверпен, Бельгия;
30 сәуір 1905 жыл)

Нидерланд Нидерланд 11:0 Сан-Марино Сан-Марино
(Эйндховен, Нидерланд;
2 қыркүйек 2011 жыл)

Германия Германия 7 — 0 Нидерланд Нидерланд
(Кёльн, Германия;
21 қазан 1959 жыл)

Қатысу

9 (бірінші 1934)

Жетістіктері

2-ші орын (1974, 1978 және 2010)

Еуропа чемпионаты
Қатысу

8 (бірінші 1976)

Жетістіктері

Чемпиондар (1988)

Тарихы

өңдеу

Тұтасқан (тотальды) футбол мен 80-90 жж

өңдеу

Нидерланд футбол құрамасы 1904 жылы-ақ құрылып, алғашқы кездесуін 1905 жылы 30 сәуір күні Бельгияға қарсы өткізіп, сырт алаңда 4:1 есебімен ойсырата ұтты. Бірақ ұзақ жылдар бойы әлемді мықтылығымен мойындата алмады, 1934, 1938 жылдары әлем чемпионатына қатысқанымен, бірінші раундта-ақ жарыстан шығып қалды.

Жетпісінші жылдардың басында Йохан Кройф, Ари Хаан, Роб Ренсенбринк, Йохан Неескенс, Джонни Реп секілді футболшылар өсіп-жетілген соң құрама анағұрлым күшейді. Ұзақ жылдарды араға тастап, 1974 жылы ГФР-де өткен әлем чемпионатына қатысты. Бұл турнирде құраманы Ринус Михелс жаттықтырып, футбол ойнаудың жаңа үлгісін әлемге танытты. Ол "Тұтасқан футбол" деп аталатын тактика болатын. Ол — күллі команда мүшелері бір жұдырықтай жұмылып, алаңның кез-келген тұсында қарсыластарын ықтырып әкете алатын жаңа әдіс-тұғын. Топтық турнирден іркілимей өтті де, екінші айналымда Аргентина, ГДР, Бразилия секілді құрамалармен бір топқа түсіп, үш ойында да жеңіске жетті. Тек финалда ғана ГФР құрамасынан 1:2 есебімен ұтылып қалды.

1976 жылғы Еуропа чемпионатында жартылай финалда сүрінді де, 1978 жылғы әлем чемпионатында тағы да финалға дейін жетті. Бұл жолы құрамада Йохан Кройф жоқ болса да, команда 1974 жылғыдан кем ойнамады. Топтық турнирде екінші орынмен шыққанымен, екінші айналымда Италия мен Аустрияны ұтып, ГФР құрамасымен тең ойнады да, финалға шықты. Финалда Аргентинадан 1:3 есебімен ұтылып қалды.

Осы чемпионаттан соң тұтасқан футбол өкілдері біртіндеп құрамадан кете бастады да, 1980 жылғы Еуропа чемпионатында Нидерланд құрамасы топтан шыға алмай қалды.

Сәкен Сыбанбайдың мақаласынан

Сонау 70-жылдарда қатарынан екі рет финалға шыққан суперкомандадан кейін Голландия біраз уақыт әлемдегі жетекші елдердің санатынан шығып қалды. 1982, 1986 жылдары тіпті финалдық турнирге де бара алмады. 1990 жылы топтық кезеңдегі 3 ойында бір рет те жеңіске жете алмағаны аз болғандай, 1/8 финалда немістерден ұтылып қалды. 1994 жылы ширек финалда Бразилияға жол берді. Ақыры 1998 жылы алтын жүлденің өзінен үміті бар өте мықты команда жасақталды.

Дегенмен, бірінші турдағы Голландия – Бельгия (0:0) құрамаларының ойыны жанкүйер үмітін ақтай алмады. Екі команданың да шабуылынан гөрі қорғанысы мығым болды. Голландия әдеттегідей үш шабуылшымен ойнаса да, жеңіске жете алған жоқ. Доп соғудың орнына Клюйверт дөрекілік көрсетіп, 81-минутта төрешіден «қызыл қағаз» «сыйға» алды да, алаңнан кетуге мәжбүр болды. Екінші турда Хиддинк шәкірттері Оңтүстік Кореяны талқандап тастады – 5:0! Үшінші турда 18-минутқа дейін-ақ екі гол соғып тастағанымен, ойын соңында мексикалықтардың есепті теңестіруіне мүмкіндік беріп қойды – 2:2.

1/8 финалда Голландия футболшылары 2:1 есебімен югославтарды ұтты. Комленович таразы басын теңестірген соң арада небәрі үш минут өткенде төреші Хиддинк командасының қақпасына 11 метрлік белгіледі. Бірақ Миятович соққының дәлдігіне емес, күшіне көбірек маңыз берсе керек, доппен қақпа маңдайшасын солқ еткізді де қойды. Осыдан кейін-ақ псхологиялық үстемдік голланд футболшыларына ауысып жүре берді. Ақыры матч соңында Давидс алыстан бағыттаған әдемі соққысымен командасын ширек финалға алып шықты.

Қорғаныстан гөрі шабуылға көбірек көңіл бөлетін Голландия және Аргентина құрамаларының ширекфиналдық белдесуі де қызықты өтті. Клюйвертке Бергкамп баспен өте ыңғайлы пас тастаса, Клаудио Лопеске тек Веронның пасы ғана емес, жасанды офсайд жасауда қателескен голланд қорғаушылары да «көмектесті». Таймның басында Кокудың соққысы бағанаға тисе, Давидс пен Йонктың алыстан тепкен доптарына Роа тосқауыл бола білді. Аргентиналықтар да қарап қалған жоқ, 37-минутта Ортега тепкен доп қақпа бағанасына сарт ете түсіп, Ван дер Сардың зәресін алды.

Екінші таймда Голландия тоқтаусыз шабуылдаумен болды. Аргентиналықтардың сәл осалдау тұсы қос қаптал екенін ұққан олар алаңның ана шетінен де, мына шетінен де минут сайын қауіп төндіріп, қарсыласын қатты састырды. Ортега мен оның әріптестеріне алаң ортасынан әрі қарай өтудің өзі мұңға айналды. Тек 63-минутта ғана олар қарсы шабуыл ұйымдастыру бақытына ие болып еді, Батистута керемет сойқан соққымен оң жақ бағананы солқ еткізді. Алайда бұл қақпаның дірілі басылмай жатып, қарсы жаққа гол кіріп кете жаздады. Ойынға қосылғанына он секунд өтпей-ақ Овермарс оң қанаттан әуелетіп айып алаңына пас тастап еді, Клюйверт оны баспен дәл «тоғыздыққа» тураласа да, сілеусінше секірген Роа әрең дегенде сыртқа қағып үлгерді.

Матч аяқталуға 17 минут қалғанда екінші ескертуін алған голланд қорғаушысы Нуман алаңнан қуылды. Еуропалықтар, амал жоқ, артқа шегінді. Дегенмен Аргентина футболшылары шабуылда шапшаңдық пен жинақылық таныта алмай, бір ойыншысы кем қарсыласын тықсыра түсудің орнына... өз қақпасына доп жіберіп алды. Бәріне кінәлі Ортега еді: ол голланд қақпашысын баспен ұрып құлатқаны үшін қызыл карточка алды. Дәл осыны күтіп тұрғандай Франк Де Бур 50 метр қашықтықтан Бергкампқа ғажап пас тастады. Ол әлгі оқиғадан соң абыржып қалған Айяланы алдап өтіп, жеңіс добын соқты...

Жартылай финалдағы Бразилия – Голландия матчы тамаша футбол спектаклі болды. Тең өткен бірінші тайм бітіп, екінші кезең бастала бере Загаллоның командасы алға шықты: Ривалдоның сол қанаттан тастаған добына қорғаушылардан бұрын жеткен Роналдо оны жанұшыра ұмтылған қақпашыдан асырып, торға дәл түсірді. Голландтықтар көп есеңгіреген жоқ. Екінші таймда әлем чемпиондарын кәдімгідей тықсыра бастады. Шабуылшы Клюйверт бүкіл матч бойына қақпаны 9 рет нысанаға алды, бірақ үнемі қателесумен болды. Оның тек 10-соққысы ғана нысанаға дарыды: әмбебап Коку бразилиялықтар иеленіп кеткен доптың өзін асқан жанкештілікпен тартып алып, оң қанатта жалғыз тұрған Рональд Де Бурға жеткізді. Егіздің сыңары оң аяғына оңтайлы келе қалған ала допты әуелетіп Клюйвертке қарай асырды – 1:1. Тең аяқталған ойыннан соңғы пенальти сериясында әдеттегідей ең жақсы ойнаған футболшылар қателесті (Коку мен Р. Де Бур).

Голландия-1998, сөз жоқ, финалда ойнауға әбден лайық еді... Ал қола жүлде үшін таласта көңіл-күйі түскен голландықтар Хорватиядан ұтылып қалды (1:2).

Жаңа ғасырда

өңдеу

2000 жылғы Еуропа чемпионаты Нидерланды мен Бельгияда өтті. Нидерланды құрамасы алаң иелері ретінде жақсы ойын көрсетті, топтық турнирде үш ойында да жеңіске жетті (қарсыластарының бірі 1998 жылғы әлем чемпионы мен болашақ чемпион Франция еді). 1/4 финалда Югославияны 6:1 есебімен ұтып, қарсыластарының бәрін шошытты. Бірақ голдарының бәрін осы матчта соғып тауысқандай, жартылай финалда Италиямен ойында жолдары болмай-ақ қойды. Матч барысында Клюйверт пен Франк де бур екі рет пенальтиден мүлт кетті. Оның үстіне италиялықтар 10 ойыншымен ғана қалды да, басымдық толықтай Нидерланды жақта болды. Алайда негізгі және қосымша уақытта есеп ашылмай, пенальтилер сериясында 1:3 есебімен ұтылды да, жарыстан шығып қалды.

2002 жылғы әлем чемпионатына жолдама ала алмады. 2004 жылғы Еуропа чемпионатында жартылай финалға дейін жетіп, Португалиядан 1:2 есебімен ұтылып қалды. 2006 жылғы әлем біріншілігінде де Португалия бұларға тосқауыл болды: 1/8 финалда 0:1 есебімен жеңілді.

2008 жылғы Еуропа чемпионатын сұмдық бастағанымен (топтық кезеңде Франция, Италия, Румыния құрамаларын тізе бүктірді), 1/4 финалда күтпеген жерде Ресейден 1:3 есебімен ұтылып қалды.

Одан кейінгі ірі турнирлерде 2010 және 2014 жылғы әлем чемпионаттарында жарқырай алды, 2010 жылы финалда Испаниядан, 2014 жылы жартылай финалда Аргентинадан сүрінді. 2016 жылы Еуропа чемпионаты мен 2018 жылғы әлем біріншілігіне жолдама ала алмады.

2018/19 жылғы Ұлттар Лигасында топтық турнирде Франция мен Германияны артқа тастап, жартылай финалға шықты.

Рекордшылар

өңдеу

2018 жылғы 8 қыркүйек күнгі

Көп ойын өткізгендер

өңдеу
Футболшы ЖЖ Матч Гол Минут
1 Уэсли Снейдер 2003—2018 134 31 9750
2 Эдвин ван дер Сар 1995—2008 130 -89 11 463
3 Франк де Бур 1990—2004 112 13 9271
4 Рафаэл ван дер Варт 2001—2013 109 25 6938
5 Джованни ван Бронкхорст 1996—2010 106 6 8215
6 Дирк Кёйт 2003—2014 104 24 6875
7 Робин ван Перси 2005 — 102 50 7317
8 Филлип Коку 1996—2006 101 10 8001
9 Арьен Роббен 2003—2017 96 37 7394
10 Джон Хейтинга 2004—2013 87 7 7031
Кларенс Зеедорф 1994—2008 87 11 5982
12 Марк Овермарс 1993—2004 86 17 5755
13 Йорис Матейсен 2003—2012 84 3 7007
Арон Винтер 1987—2000 84 6 5142
15 Руд Крол 1969—1983 83 4 7399

Көп гол соққандар

өңдеу
Футболшы ЖЖ Гол Матч орт.ес Минут Минут/гол
1 Робин ван Перси 2004— 50 102 0,49 7317 146
2 Клас-Ян Хюнтелар 2006 — 42 76 0,55 4339 103
3 Патрик Клюйверт 1994—2004 40 79 0,51 5816 145
4 Деннис Бергкамп 1990—2000 37 79 0,47 6339 171
Арьен Роббен 2003—2017 37 96 0,39 6795 184
6 Фас Вилкес 1946—1961 35 38 0,92 3450 99
7 Руд ван Нистелрой 1998—2011 35 70 0,50 4543 130
8 Абе Ленстра 1940—1959 33 47 0,70 4260 129
Йохан Кройф 1966—1977 33 48 0,69 4282 130
10 Уэсли Снейдер 2003—2018 31 134 0,23 9750 315
11 Беб Бакхёйс 1928—1937 28 23 1,22 2070 74
12 Кик Смит 1935—1946 26 29 0,9 2587 100
13 Рафаэл ван дер Варт 2001—2013 25 109 0,23 6938 278
14 Марко ван Бастен 1983—1992 24 58 0,41 4844 202
Дирк Кёйт 2003—2014 24 104 0,23 6875 287

Атақты бапкерлері

өңдеу

(Бәрі де нидерландылықтар)

Жетістіктері

өңдеу
  • Еуропа чемпионы: 1988
  • Еуропаның қола жүлдегері: 1992, 2000, 2004
  • Әлемнің күміс жүлдегері: 1974, 1978, 2010
  • Әлемнің чемпионатының жартылай финалисі: 1998

Дереккөздер

өңдеу

Сілтемелер

өңдеу