Ақкөл ауданы Ақмола облысының солтүстігіндегі әкімшілік аудан. 1928 жылы құрылған. 1997 жылға дейін "Алексеев ауданы" деп аталып келді. Орталығы — Ақкөл қаласы.

Қазақстан ауданы
Ақкөл ауданы
Елтаңбасы
Елтаңбасы
Әкімшілігі
Облысы

Ақмола облысы

Аудан орталығы

Ақкөл

Ауылдық округтер саны

8

Қалалық әкімдіктер саны

1

Ауыл саны

28

Қала саны

1

Әкімі

Біржан Тасболатұлы Әбдірахманов

Аудан әкімдігінің мекенжайы

Ақкөл қаласы, Нұрмағамбетов көшесі, №94

Тарихы мен географиясы
Координаттары

52°00′55″ с. е. 70°58′37″ ш. б. / 52.01528° с. е. 70.97694° ш. б. / 52.01528; 70.97694 (G) (O) (Я)Координаттар: 52°00′55″ с. е. 70°58′37″ ш. б. / 52.01528° с. е. 70.97694° ш. б. / 52.01528; 70.97694 (G) (O) (Я)

Құрылған уақыты

1928

Жер аумағы

9,4 мың км²

Уақыт белдеуі

UTC+6:00

Тұрғындары
Тұрғыны

24 338[1] адам (2023)

Ұлттық құрамы

қазақтар (43,7%), орыстар (38,79%), немістер (5,62%), украиндар (3,89%), татарлар (2,13%), беларустар (1,38%), поляктар (1,26%), басқалары (3,23%)[2]

Сандық идентификаторлары
Пошта индексі

020100-020112[3]

Автомобиль коды

03

Ақкөл ауданының әкімдігі

Облыс картасындағы Ақкөл ауданы

Географиялық орны өңдеу

Аудан солтүстігінде Біржан сал ауданымен және Степногорск қаласымен, шығысында Ерейментау ауданымен, батысында Бұланды, Астрахан аудандарымен, оңтүстігінде Шортанды ауданымен шектеседі.

Жер бедері өңдеу

Ақкөл ауданы жері (абсолют биіктігі 200-400 м) ұсақ, шоқылы, белесті болып келеді. Орталық бөлігінде Домбыралы тауы (471 м) орналасқан. Пайдалы қазбалардан: алтын, гранит, қиыршықтас, т.б. құрылыс материалдары өндіріледі.

Климаты, өсімдігі мен жануарлар дүниесі өңдеу

Климаты континенттік, қысы суық, жазы ыстық, құрғақ. Қаңтардың орташа температурасы — 170-18°С, шілдеде 19-20°С. Жылдық жауын-шашын мөлшері 350-400 мм. Басты өзендері: Қалқұтан, Талқара, Ақсуат. Көлдері ұсақ, негізінен сор болып келеді. Ірі көлдері: Итемген, Ақкөл, Балықтыкөл, Шортанкөл, Жарлыкөл. Жерасты сулары ауыз сумен қамтамасыз етуде үлкен маңыз атқарады. Топырағы карбонатты, сортаң, оңтүстікке қарай қара. Өсімдіктерден: түрлі шөп, қызғылт және қылқан селеу, сулыбас т.б. өседі. Орманының аумағы 50,5 мың га (қарағай, қайың, терек). Жануарлардан: бұлан, елік, сілеусін, қасқыр, түлкі, борсық, қарсақ, ақтиын, дала тышқаны, өзен-көлдерінде шортан, алабұға, оңғақ тіршілік етеді және жыл құстары мекендейді.

Шаруашылығы өңдеу

Аудан орталығында жөндеу-механикалқ, темір-құйматас бұйымдары және ет, сүт заттары, тұрмыстық қызмет көрсету комбинаты, 3 орман шаруашылығы, баспахана жұмыс істейді. Ақкөл ауданының тұрғындары негізінен астық, мал өсірумен шұғылданады. Ауыл шаруашылық жерінің аумағы 567,2 мың га (1997), оның 226,0 мың га-сы егістік, 24 мың га-сы шабындық, 317,1 мың га-сы жайылымдық жер. Ақкөл ауданында. Ауыл шаруашылығы жерінің ауданы 822974 га, оның 165886 га-сы егістік, 24 мың га-сы шабындық, 317,1 мың га-сы жайылымдық жер. Ақкөл ауданында 12 кәсіпорын, 3 құрылыс, 4 көлік мекемесі бар, ауданы мамандандырылған бірлестік, қожалық, акционерлік және кооперациялық шаруашылықтар құрылған. Егіншілікте негізінен дәнді дақыл (80%) өсірумен айналысады. Мал шаруашылығы бойынша ірі қара, қой мен ешкі, жылқы, шошқа, құс өсіріледі. Ақкөл ауданында кәсіптік-техникалық училище, 34 мектеп, бала-бақшалары, мәдениет үйлері, клубтар, кітапханалар, денсаулық сақтау мекемелері бар. Ауданы «Знамя Родины» газеті шығады. Аудан облыс орталығы — Көкшетау қаласы, елді мекендермен темір және автомобиль жолдары арқылы қатынасады.

Халқы өңдеу

1939 1959 1970 1979 1989[4] 1999 2009[5] 2021
 64570 57798 57627 39059 39381 35274 27120 24808

Тұрғындар саны: 25 793 адам (2019).

Әкімшілік бөлінісі өңдеу

29 елді мекен 7 ауылдық округ пен 1 ауылдық, 1 қалалық әкімдікке біріктірілген:

Халқының саны (2009, 2021)[6]
Ауылдық округтері 2009 2021 2021 2009-ға пайызбен Ерлер 2009 Ерлер 2021 2021 2009-ға пайызбен Әйелдер 2009 Әйелдер 2021 2021 2009-ға пайызбен
Азат ауылдық әкімдігі 1152 969 84,1 577 484 83,9 575 485 84,3
Ақкөл қалалық әкімдігі 14815 16417 110,8 7114 8133 114,3 7701 8284 107,6
Еңбек ауылдық округі 1193 869 72,8 576 481 83,5 617 388 62,9
Жалғызқарағай ауылдық округі 627 426 67,9 328 234 71,3 299 192 64,2
Кеңес ауылдық округі 2059 1509 73,3 1020 787 77,2 1039 722 69,5
Қарасай ауылдық округі 1852 1044 56,4 915 530 57,9 937 514 54,9
Наумов ауылдық округі 1437 1009 70,2 720 507 70,4 717 502 70
Новорыбин ауылдық округі 1363 954 70 686 488 71,1 677 466 68,8
Урюпин ауылдық округі 2622 1611 61,4 1344 835 62,1 1278 776 60,7
ЖАЛПЫ САНЫ 27120 24808 91,5 13280 12479 94 13840 12329 89,1

Ірі елді мекендері өңдеу

Елді мекен Халқы
(2021)
Ақкөл 16017
Урюпинка 1017
Азат 969
Новорыбинка 746
Еңбек 695
Домбыралы 681
Қына 591
Наумовка 530
Кеңес 461
Жалғызқарағай 349

Танымал тұлғалары өңдеу

Дереккөздер өңдеу